Cruises naar Douglas

De coordinaten wijzen naar een county in Illinois

Er komen 53 reizen langs in Douglas en er vertrekt er geen enkele. Het land bij dit record klopt, de plaatsbepaling niet.

Er staat Isle of Man als land, en dat is juist. De coordinaten wijzen echter naar veertig graden noorderbreedte en achtentachtig graden westerlengte, en dat is akkerland in de staat Illinois, zesduizend honderdtweeenzestig kilometer hiervandaan.

Wij hebben nagezocht wat daar dan wel ligt, en dat is verhelderend. Het punt ligt zeven kilometer van het bestuurscentrum van een county die Douglas heet. Dat is geen stad met deze naam maar een bestuurlijk gebied, en het opgegeven punt is het zwaartepunt daarvan.

Dat is hetzelfde mechanisme als bij het record voor Albanie, waar de coordinaten precies op het zwaartepunt van een land vielen. Er is dus niet gezocht op een haven maar op een naam, en wat er terugkwam was een middelpunt van een vlak.

Praktisch gevolg: een kaartweergave of een filter op ligging zet deze haven midden in de Amerikaanse Midwest. Ga af op de naam en op de buurhavens.

Het Verenigd Koninkrijk staat er bij alle reizen, en dat klopt net niet

Bij alle reizen hier staat het Verenigd Koninkrijk als vaargebied. Dit eiland hoort daar staatsrechtelijk niet bij.

Het is een bezitting van de Britse Kroon met een eigen regering, een eigen parlement, eigen wetten en eigen bankbiljetten. Het viel ook niet onder de Europese Unie toen het Verenigd Koninkrijk daar nog lid van was.

Dat parlement is het punt waar men hier trots op is. Het bestaat naar eigen zeggen zonder onderbreking sinds het jaar 979 en zou daarmee het oudste ter wereld zijn dat nog vergadert. Eens per jaar worden de nieuwe wetten in het openbaar voorgelezen, in het Engels en in de eigen taal, op een kunstmatige heuvel.

Wij noemen dit etiket geen fout, want voor het plannen van een reis is het bruikbaar: negen reizen beginnen in Belfast, acht in Lissabon, zeven in Portsmouth en drie in Londen. Je vaart hier tussen Britse en Ierse havens.

Weet alleen dat je bij aankomst een ander rechtsgebied binnenkomt, met eigen regels en eigen geld dat je buiten het eiland niet kwijt kunt.

Hier komen alleen kleine schepen

Dat is het tweede dat aan deze haven opvalt, en het bepaalt wat je betaalt.

De rederijen die hier aanleggen zijn Seabourn, Azamara Cruises, Ponant en Ambassador Cruise Line, en dat zijn zonder uitzondering aanbieders met schepen voor een paar honderd passagiers. Grote schepen komen hier niet. De grootste aanbieder hier vaart met expeditieschepen en staat op negenentwintig van de aanlopen.

Daardoor is het goedkoopste bedrag hier drieduizend negenhonderdnegentig euro, voor acht nachten. Dat is hoog voor een Europese haven, en het is geen prijsopdrijving maar een gevolg van wie hier vaart.

De prijsdekking is wel opvallend goed: bij slechts drie van de reizen ontbreekt het bedrag. Dat is in dit bestand een uitzondering, en het komt doordat de rederijen die feedbreed slecht leveren hier niet komen.

Kijk verder uit met het hoogste bedrag. Dat is vierenzeventigduizend achtennegentig euro voor een reis van tweeentachtig nachten, en er staat er ook een van zesennegentig nachten in. De reizen hier lopen van zeven tot zesennegentig nachten, en twaalf nachten komt met zeven reizen het vaakst voor.

Een eiland met een eigen taal, eigen katten en een bergrace

Het eiland is tweeenvijftig kilometer lang en op het breedste punt tweeentwintig kilometer, en het ligt precies in het midden van de Ierse Zee. Vanaf de berg in het midden zie je op een heldere dag Engeland, Schotland, Ierland en Wales liggen.

Waar het het bekendst om is, is een motorrace over de gewone openbare weg. Sinds 1907 wordt daarvoor twee weken lang een ronde van bijna zestig kilometer afgesloten, dwars door dorpen en over de berg heen. Het is de gevaarlijkste race die er is en er zijn in ruim een eeuw meer dan honderdvijftig deelnemers omgekomen.

Wie in mei of juni aankomt, kan dus midden in die twee weken vallen. Dat is druk en duur op het eiland, maar het is ook het enige moment waarop je het meemaakt.

Verder is er een waterrad uit 1854 met een middellijn van tweeentwintig meter, gebouwd om een mijn droog te houden en nog altijd het grootste werkende waterrad ter wereld. Vanaf de boulevard bij de kade rijdt sinds 1876 een paardentram, en er loopt een bergspoorlijn uit 1895 naar de top.

De eigen taal is een Keltische taal die in 1974 met haar laatste moedertaalspreker uitstierf en daarna op scholen weer is ingevoerd. En de staartloze kat die naar dit eiland is genoemd loopt er gewoon rond.

Maart tot september, en het eilandje ten zuiden hoort erbij

Er wordt 8 maanden per jaar aangelegd. juni telt vijftien aanlopen, mei veertien en maart zes; van oktober tot en met februari komt er niets.

De havens die het vaakst met deze op dezelfde reis staan zijn Calf of Man, Kirkwall, Belfast en Thorshaven. De eerste daarvan is geen haven maar een onbewoond eilandje van tweehonderdvijftig hectare voor de zuidpunt, met een vogelwacht en een vuurtoren.

Dat eilandje staat op vierendertig aanlopen in het bestand en negenentwintig daarvan zitten op dezelfde reis als deze haven. Het is dus vrijwel altijd hetzelfde bezoek: het schip vaart er op weg naar of vanaf deze kade langs, of zet er rubberboten uit. Deze haven zelf ligt aan de oostkant van het eiland.

De rest van de buurhavens ligt verder weg: de Orkneys, Belfast, de Faeroer en Lerwick. Dat zijn reizen langs de noordelijke eilanden, en negen daarvan gaan door naar IJsland.

Reken in dit seizoen op wind en op de kans dat het bezoek niet doorgaat. Er is hier geen beschutte diepzeekade, en bij ruw weer wordt zo'n aanloop geschrapt.

Waar je op moet letten

• De coordinaten in het bestand kloppen niet; die wijzen naar een county in Illinois.
• Dit eiland hoort niet bij het Verenigd Koninkrijk, ook al staat dat bij elke reis.
• Het eigen geld is buiten het eiland niet te gebruiken. Neem Britse ponden mee.
• In mei en juni kan de motorrace lopen; dan is het eiland vol.
• Er komen hier alleen kleine schepen, en dat verklaart het hoge vanafbedrag.
• Van oktober tot en met februari komt hier niets.