Cruises vanuit Portsmouth, Engeland

Drieendertig reizen dragen de Middellandse Zee en negen komen er

Er komen 85 reizen langs in Portsmouth, Engeland en er vertrekken er 29. Bij drieendertig van die vierentachtig staat de westelijke Middellandse Zee als vaargebied.

Dit is een stad aan het Kanaal. Wij hebben nageteld hoeveel van die drieendertig werkelijk een Italiaanse, Griekse, Maltese of Kroatische haven aandoen, en dat zijn er negen.

De overige vierentwintig komen nooit voorbij Portugal. Het zijn reizen langs de Franse en Iberische Atlantische kust, met Bordeaux, Porto en Lissabon op de route.

De oorzaak ligt niet bij deze haven maar bij het Iberisch schiereiland, en dat is inmiddels de vierde keer dat wij die keten aantreffen; eerder deden wij dat bij Saint Malo in Bretagne, bij Salamanca in het Spaanse binnenland en bij een aanlegsteiger aan de Douro.

De cijfers zijn telkens dezelfde. Getxo bij Bilbao draagt het etiket bij driehonderdnegentien van zijn driehonderdnegentien reizen, Lissabon bij zevenentachtig procent en Porto bij tweeentachtig, terwijl al die havens aan de oceaan liggen. Op deze pagina staan die drie op vijfentwintig, dertig en achtentwintig van de drieendertig reizen mee.

Filter dus niet op vaargebied. Negenentwintig reizen beginnen hier, acht in Lissabon en zes in Rotterdam.

Wat de maandtabel hier niet laat zien

Op deze pagina staat dat er 7 maanden per jaar wordt gevaren, met mei als drukste maand.

Die telling gaat over de negenentwintig reizen die hier vertrekken. Kijk je naar alle vierentachtig, dan blijkt er in elf van de twaalf maanden iets langs te komen.

Over alle reizen gemeten ziet het er zo uit: mei veertien, augustus dertien, juni en juli elk tien, en maart acht. Alleen in november komt er niets.

Het verschil is niet dramatisch maar wel de moeite van het vermelden waard, want het seizoen is ruimer dan de tabel doet vermoeden. Buiten mei tot september ligt het aanbod wel dun.

Elf reizen duren zeven nachten, elf duren elf nachten en acht negen nachten. Er staan ook vier reizen van twee nachten, en dat zijn korte oversteken naar het vasteland.

De prijzen lopen van tienhonderdvierentachtig euro tot negenentwintigduizend tweehonderd, en bij negentien reizen ontbreekt het bedrag. Zevenendertig van de vierentachtig aanlopen komen van de grootste aanbieder hier.

Drie schepen die de geschiedenis van de zeilvaart beslaan

In de oude marinewerf van deze stad liggen drie schepen naast elkaar die samen driehonderd jaar oorlogvoering op zee laten zien.

Het oudste is in 1545 gezonken, voor de kust hier, tijdens een gevecht met een Franse vloot. Het was het vlaggenschip van de Engelse koning en het is voor zijn ogen omgeslagen; ongeveer vijfhonderd man verdronk.

Het wrak lag in de modder van de zeebodem, en juist dat heeft de ene helft ervan bewaard. In 1982 is het geborgen, in een operatie die live op televisie werd uitgezonden en door tientallen miljoenen mensen is gevolgd.

Het tweede is het schip waarop de Britse admiraal in 1805 bij Trafalgar het bevel voerde en waarop hij is gesneuveld. Het ligt sinds 1922 in een droogdok en het is nog altijd formeel in dienst; daarmee is het het oudste marineschip ter wereld dat op de sterkte staat.

Het derde is uit 1860 en was in zijn tijd het antwoord op alles: een romp van ijzer met pantserplaten, aangedreven door zeil en stoom, en op het moment van tewaterlating het snelste en zwaarste oorlogsschip dat bestond. Het heeft nooit een schot gelost, omdat niemand het aandurfde.

De drie liggen op loopafstand van elkaar en er hoort een kaartje bij dat meerdere dagen geldig is. Reken op een halve tot hele dag; het scheepswrak alleen al kost twee uur.

De haven waar de invasie vertrok

In de nacht van 5 op 6 juni 1944 zijn vanuit deze wateren de vloten vertrokken die de landing in Normandie hebben uitgevoerd.

Deze stad was daarvoor het zenuwcentrum. In een landhuis even buiten de bebouwing zat het hoofdkwartier waar het besluit is genomen om te gaan, nadat de operatie al eenmaal een dag was uitgesteld wegens het weer.

In het museum aan de kust hangt een geborduurde wandtapijt van drieentachtig meter dat het hele verhaal in vierendertig panelen vertelt, gemaakt naar het voorbeeld van het middeleeuwse tapijt dat de verovering in omgekeerde richting laat zien. Dat is een grap die de makers bewust hebben gemaakt.

Ernaast ligt een landingsvaartuig dat aan het strand is geweest. Het museum is klein en het is beter opgezet dan veel grotere.

De stad ligt zelf op een eiland, als enige stad van dit land, en dat verklaart waarom zij zo dicht op elkaar is gebouwd. Er staat sinds 2005 een toren van honderdzeventig meter aan het water met een glazen vloer bovenin. Wij hebben de openingstijden en tarieven niet ter plaatse gecontroleerd.

Wat er verder ligt

De kade ligt op ongeveer drie kilometer van de historische werf, en er rijdt vervoer.

In een straat in het noorden van de stad staat het huis waar in 1812 de schrijver is geboren die als geen ander het negentiende-eeuwse Engeland heeft vastgelegd. Hij heeft er maar enkele jaren gewoond en het is klein, maar de kamer waarin hij is geboren is ingericht zoals zij was.

Vanaf de haven vaart een veerboot in ongeveer drie kwartier naar het eiland voor de kust, dat een eigen bestuur en een eigen karakter heeft, met kliffen van krijt aan de westpunt en een zeilweek in augustus die tot de oudste ter wereld hoort.

De havens die het vaakst met deze op dezelfde reis staan zijn Saint Malo, Aberdeen, Invergordon en Glasgow. Dat zijn de Britse rondjes en de reizen langs de Franse en Spaanse Atlantische kust.

Let op dat er in dit bestand nog een plaats met dezelfde naam staat, op Dominica in de Caribbean. Dat is een andere haven en die staat er terecht apart in.

Waar je op moet letten

• Filter niet op vaargebied. Drieendertig reizen staan onder de Middellandse Zee, en negen komen er.
• De maandtabel telt alleen de vertrekken. Er komt in elf maanden iets langs.
• De historische werf ligt op drie kilometer en kost een halve tot hele dag.
• Het kaartje voor de werf geldt meerdere dagen; handig als je hier vertrekt.
• Er staan reizen van twee nachten; dat zijn korte oversteken.
• Verwar deze plaats niet met de gelijknamige haven op Dominica.