Cruises naar Havre St. Pierre (Quebec)

Een dorp van drieduizend mensen aan een archipel van duizend eilanden

Er komen 42 reizen langs in Havre St. Pierre (Quebec) en er vertrekt er geen enkele. Wat je hier komt zien ligt niet in het dorp maar ervoor, in het water.

Voor deze kust ligt een archipel van ongeveer duizend eilanden en eilandjes over een lengte van honderdvijftig kilometer. Die zijn sinds 1984 nationaal park en zij zijn om een reden beschermd die je meteen ziet.

Op de kust van die eilanden staan kalksteenzuilen die door de zee zijn uitgesleten tot paddenstoelen: breed van boven, dun aan de voet, tot een meter of vijftien hoog. Er staan er honderden, en dat is de grootste verzameling van dit soort ter wereld.

Dat gesteente is een oude zeebodem van bijna een half miljard jaar oud, met schelpen en koralen erin die je met het blote oog kunt zien. Het is zachter dan het graniet eromheen en daarom slijt het zo uit.

Je komt er met een boot vanaf de kade, in twintig minuten tot een uur, en op verscheidene eilanden loop je een pad langs de zuilen. Er broeden papegaaiduikers en er liggen zeehonden op de rotsen.

Dat is de reden om hier aan land te gaan. Het dorp zelf telt ruim drieduizend inwoners en is in een half uur bekeken.

Een eiland aan de overkant dat de eerste massa-uitsterving vastlegt

Tegenover deze kust ligt een eiland van ruim zevenduizend vierkante kilometer waar ongeveer tweehonderd mensen wonen.

Dat eiland is in 2023 op de werelderfgoedlijst gezet, en niet om het landschap. Het gaat om de gesteentelagen aan de kust, die de best bewaarde opeenvolging ter wereld vormen van de periode rond de eerste van de vijf grote massa-uitstervingen.

Dat gebeurde ongeveer vierhonderdvijfenveertig miljoen jaar geleden, toen naar schatting vijfentachtig procent van alle soorten in zee verdween. Op dat eiland is dat in de lagen te lezen, met de fossielen van voor, tijdens en na die gebeurtenis boven elkaar.

Er is nog iets merkwaardigs aan de hand op dat eiland. Er zijn in 1896 ongeveer tweehonderd herten uitgezet en die zijn zonder roofdieren uitgegroeid tot een populatie van meer dan honderdduizend, die het onderbos vrijwel geheel heeft opgegeten.

Het eiland is destijds gekocht door een Franse chocoladefabrikant, die er zijn privedomein van maakte en de dieren invoerde. Dat is de reden dat het er nu uitziet zoals het eruitziet.

Niet alle reizen gaan erlangs. Kijk in het programma of het op de route staat.

Een haven die van titanium leeft

Dat er hier een echte kade ligt en geen aanlegsteiger, heeft een reden die je aan de andere kant van de haven ziet staan.

Ongeveer veertig kilometer landinwaarts ligt een van de grootste voorraden ilmeniet ter wereld, het erts waar titaandioxide uit wordt gemaakt. Dat is het witte pigment dat in verf, tandpasta en zonnebrand zit.

Dat erts gaat met een eigen spoorlijn naar deze haven en daar op zeeschepen. Die bedrijvigheid houdt het dorp overeind en zij is de reden dat er kadeplaats is voor een cruiseschip.

Het dorp zelf is in 1857 gesticht door Acadiers die van de Magdaleneneilanden kwamen. Dat is een Franstalige bevolking met een eigen geschiedenis van verdrijving, en het accent hier verschilt hoorbaar van dat in Quebec.

Er is een klein museum in de oude winkel van de Hudson's Bay Company en er is een boulevard langs het water. De taal is Frans; Engels wordt niet overal gesproken.

Deze kust heeft pas sinds 1976 een doorlopende weg naar de rest van Quebec, en die houdt vijftig kilometer verderop op. Alles ten oosten daarvan gaat per boot of per vliegtuig.

Zes maanden, met de piek in september

Er wordt 5 maanden per jaar aangelegd, met september als drukste maand.

Dat najaar is dezelfde reden als bij de andere havens in deze golf: het herfstblad langs de Sint-Laurens. Wij hebben dat bij Newport gezien, waar achtentachtig procent van de aanlopen in september en oktober valt.

Hier ligt het minder extreem maar de vorm is dezelfde. In de winter ligt deze golf dicht en dan komt er niets.

Vierentwintig reizen beginnen in Montreal en zeven in Quebec. Veertien duren elf nachten en tien twaalf nachten; er zitten veertien verschillende lengtes in.

De prijzen lopen van zesentwintighonderdnegenendertig euro tot vierendertigduizend achthonderdtien, en bij tien van de achtenvijftig reizen ontbreekt het bedrag.

Er leggen acht rederijen aan en dat zijn vrijwel allemaal partijen met kleinere schepen. Dat past bij de omvang van de plaats.

De vaargebieden, en wat er wel en niet klopt

Noord-Amerika staat bij alle achtenvijftig reizen en dat is juist.

Daarnaast staan er eenentwintig onder Europa, veertien onder IJsland, twaalf onder het Poolgebied en elf onder het Verenigd Koninkrijk. Dat lijkt veel voor een dorp aan de Sint-Laurens.

Die horen bij de oversteken. Vijf reizen beginnen in Reykjavik, vier in Hamburg en drie in Southampton, en dat zijn reizen die via Groenland en IJsland de oceaan oversteken en hier op de terugweg of de heenweg langskomen.

De acht onder het Caribisch gebied zijn de lange reizen die na dit seizoen naar het zuiden vertrekken. Dat patroon hebben wij bij Newport en St John's ook gezien.

Vier reizen staan onder Australie en Nieuw-Zeeland, en dat zijn wereldreizen. Wij hebben die vier niet los nagetrokken, dus daar doen wij geen uitspraak over.

De havens die het vaakst met deze op dezelfde reis staan zijn Quebec, Montreal, Saguenay en Halifax. Wij hebben de afstanden, vaartijden, openingstijden en tarieven niet ter plaatse gecontroleerd.

Waar je op moet letten

• Het gaat om de eilanden, niet om het dorp. Reken op een boottocht.
• Het seizoen loopt van mei tot en met oktober, met september als piek.
• De taal is Frans. Engels wordt hier niet overal gesproken.
• Het werelderfgoedeiland ligt aan de overkant en staat niet op elke route.
• Er is een echte kade, dankzij de ertsoverslag. Je hoeft niet te tenderen.
• Neem laarzen mee. De paden op de eilanden zijn nat en glad.