Cruise Caribisch Nederland

Twee eilanden die allebei Nederland zijn

Er zijn 590 boekbare reizen die Caribisch Nederland aandoen, langs 2 havens. Kralendijk op Bonaire draagt er 545 en Saba 29.

Die twee zijn allebei een bijzondere gemeente van Nederland, sinds 10 oktober 2010, toen de Nederlandse Antillen werden opgeheven. Ze horen niet bij een provincie maar rechtstreeks bij het Rijk, en dat maakt ze staatsrechtelijk iets anders dan Aruba, Curaçao en Sint Maarten, die eigen landen binnen het Koninkrijk zijn.

Voor een reiziger betekent dat: Nederlands is er de bestuurstaal, de wetten zijn grotendeels Nederlands, en je hebt er als Nederlander niets te regelen. Betalen gaat wel met Amerikaanse dollars, want die zijn er sinds 2011 het wettige betaalmiddel; de euro is er nooit ingevoerd.

228 van de 590 reizen duren tien tot veertien dagen en 154 acht of negen. De goedkoopste begint bij €487 per persoon.

Bonaire is een duikbestemming en verder weinig

Kralendijk heeft een kade midden in het stadje, dus je loopt eraf en staat in de hoofdstraat. Dat stadje is klein: twee straten met gekleurde gevels, een markt en een fort.

Waar het eiland om draait ligt onder water. De hele kust is sinds 1979 beschermd als zeepark, van de hoogwaterlijn tot zestig meter diepte, en dat is een van de eerste in zijn soort ter wereld. Er mag niet geankerd worden buiten de aangelegde bojen, er mag geen koraal worden aangeraakt en vissen is aan regels gebonden.

Het gevolg is dat het rif er beter aan toe is dan op de meeste plekken in de Caribische Zee. En het ligt vlak voor de kant: op tientallen plaatsen langs de westkust staat een geel geverfde steen langs de weg met een naam erop, en daar loop je het water in en ben je binnen twintig meter bij het rif.

Dat maakt Bonaire ongebruikelijk. Op de meeste bestemmingen heb je een boot nodig; hier huur je een auto met tanks achterin en duik je waar je wilt. Voor snorkelaars geldt hetzelfde.

Wie niet het water in gaat, kan naar de zoutpannen in het zuiden. Die leveren nog steeds zout, in bassins die door verdamping roze kleuren van algen, en er staan hopen zout van tientallen meters bij de kade.

De slavenhuisjes en de flamingo's

Bij die zoutpannen staan rijen stenen huisjes van nog geen anderhalve meter hoog, in wit en oranje.

Daar sliepen de tot slaaf gemaakte mensen die het zout wonnen. Ze werkten in de pannen, liepen in het weekend te voet naar Rincón in het noorden waar hun families woonden en kwamen maandag terug. De huisjes zijn te klein om in te staan.

Ze zijn bewaard als monument en er staan bordjes bij. Het is een van de weinige plekken in de regio waar de arbeidsomstandigheden zelf nog fysiek te zien zijn, en het is de moeite waard om er even te stoppen.

In dezelfde zoutpannen zit een van de vier broedkolonies flamingo's van het westelijk halfrond. De vogels eten kleine kreeftjes uit het zoute water en krijgen daar hun kleur van; het gebied waar ze broeden is afgesloten en je ziet ze vanaf de weg.

Verder naar het noorden ligt het Washington Slagbaai-park, een kwart van het eiland, met cactussen, ezels, leguanen en een kust waar de branding hard aankomt. Dat is een halve dag met een terreinauto.

Klein Bonaire, het onbewoonde eilandje voor de kust, is met een watertaxi in tien minuten te bereiken en heeft het beste strand van het eiland. Neem schaduw mee, want er is niets.

Saba is het hoogste punt van Nederland

Saba staat met 29 aanlopen onderaan de lijst en het is een van de merkwaardigste bestemmingen in dit aanbod.

Het eiland is dertien vierkante kilometer groot, telt ongeveer tweeduizend inwoners en bestaat uit één vulkaankegel die recht uit zee omhoogkomt. Die top, Mount Scenery, haalt achthonderdzevenentachtig meter en is daarmee het hoogste punt van het Koninkrijk der Nederlanden.

Er is geen strand. Er is geen kade waar een schip aan kan liggen; er wordt getenderd naar een kleine pier, en bij deining gaat dat niet door. En vanaf die pier gaat één weg omhoog, met haarspeldbochten tegen de wand.

Die weg heeft een eigen geschiedenis. Nederlandse ingenieurs vonden in de jaren dertig dat hij niet te bouwen was. Een timmerman van het eiland heeft daarop een cursus wegenbouw per post gevolgd en is met de bewoners zelf begonnen; het eerste stuk was in 1943 klaar en de hele weg in 1958. Hij heet nog steeds The Road.

De vier dorpjes hebben witte huizen met rode daken en groene luiken, en dat is voorgeschreven. Het bos op de flanken is nevelwoud, wat op deze breedtegraad zeldzaam is.

Wie er komt, klimt de berg op in anderhalf uur over duizend treden, of duikt. Rond het eiland liggen onderzeese pinnacles die tot vlak onder de oppervlakte komen, en die gelden als een van de betere duikgebieden van de regio.

Wat je moet weten voor de dag

Op Bonaire heb je geen excursie nodig. Er zijn taxi's met vaste tarieven bij de kade en er worden auto's, scooters en fietsen verhuurd; het eiland is negenendertig kilometer lang en er is één rondweg.

Neem als je gaat snorkelen je eigen spullen mee of huur ze in de stad; dat scheelt tijd. De ingangen naar het water zijn vaak steenachtig, dus schoenen die nat mogen worden helpen.

Er geldt een verplichte natuurbijdrage voor wie het zeepark in gaat. Dat is een bedrag per persoon per jaar, online te betalen, en er wordt op gecontroleerd; duikscholen regelen het meestal mee.

Het klimaat is droog: ongeveer vijfhonderd millimeter regen per jaar, cactussen in plaats van regenwoud, en constante passaat. Het eiland ligt op twaalf graden noorderbreedte en daarmee buiten de orkaangordel.

Dat het aanbod in juni op negen reizen staat komt dus niet door het weer maar doordat de vloot in de zomer naar Europa en Alaska vertrekt. Januari, februari en december zijn met rond de honderd reizen de drukste maanden.

Wie er vaart

De rederijen zijn Celebrity Cruises, AIDA, MSC Cruises en Emerald Yacht Cruises, met Celebrity op 92 reizen, AIDA op 78 en MSC op 65.

Dat AIDA en TUI Cruises allebei hoog staan wijst op de Duitse vliegcruisemarkt, dezelfde die je bij Aruba en Curaçao ziet. Voor Nederlandse reizigers is dat dezelfde route: vliegen naar de regio en daar inschepen.

De vertrekhavens zijn Miami, La Romana en Fort Lauderdale. Miami staat op 153, Fort Lauderdale op 110 en La Romana op 107, met Bridgetown op 79. Er varen achtenzeventig verschillende schepen.

Bonaire ligt in dezelfde hoek als Aruba en Curaçao, en die drie staan vaak samen op één reis. Dat is de klassieke zuidelijke week, met twee zeedagen heen en twee terug als je vanuit Florida vertrekt.

Er is een rechtstreekse vlucht vanaf Schiphol naar Bonaire van ongeveer tien uur. Wie een dag eerder komt of blijft, heeft daarmee de makkelijkste aanvliegroute van de regio: geen tussenstop, geen ESTA, en Nederlands aan de balie.

Waar je op moet letten

• De kade in Kralendijk ligt in het stadje; je hebt geen vervoer nodig.
• Het rif ligt op zwemafstand van de weg, op tientallen gemarkeerde plekken.
• Betaal de natuurbijdrage voor je het zeepark in gaat.
• Saba heeft geen strand en wordt getenderd; bij deining vervalt de stop.
• Mount Scenery is het hoogste punt van het Koninkrijk.
• Betalen gaat met dollars, ook al is dit Nederland.