Bestemming
Cruise Albanië
241 boekbare reizen langs 3 havens, vanaf €829 per persoon.
241 boekbare reizen langs 3 havens, vanaf €829 per persoon.
Er zijn 241 boekbare reizen die Albanië aandoen, langs 3 havens. Saranda draagt er 158 en de algemene vermelding Albanië 61, wat dezelfde plek is; Durrës staat op 3.
Dat Albanië überhaupt in dit aanbod staat is recent. Het land was van 1946 tot 1991 vrijwel volledig afgesloten van de buitenwereld, met een bewind dat reizen naar het buitenland verbood, godsdienst had afgeschaft en verwachtte te worden binnengevallen. Er zijn in die periode honderdduizenden betonnen bunkers gebouwd, en die staan er nog: op stranden, in tuinen en tussen de olijfbomen.
De eerste cruiseschepen kwamen pas na 2000 en de kade in Saranda is in de jaren daarna aangepast. Wat je nu ziet is een bestemming die zich in twintig jaar heeft opgebouwd.
112 van de 241 reizen duren vijftien dagen of langer en 70 tien tot veertien. De goedkoopste begint bij €829 per persoon; er varen vijfenveertig schepen en 142 reizen zijn geboekt als luxe zeecruise.
De reden dat schepen hier stoppen ligt achttien kilometer zuidelijk, en het is een van de betere archeologische plekken van de Middellandse Zee.
Butrint staat sinds 1992 op de Werelderfgoedlijst en het bijzondere is de gelaagdheid. Op één terrein liggen Griekse muren uit de zesde eeuw voor Christus, een Grieks theater voor tweeduizend vijfhonderd toeschouwers, Romeinse thermen en een forum, een vroegchristelijke doopkapel met een mozaïekvloer van zeven ringen, een Byzantijnse basiliek en een Venetiaanse toren.
Die lagen liggen niet naast elkaar maar op elkaar, in een bos aan een lagune, en je loopt er in anderhalf uur doorheen. Het gebied is nooit volgebouwd omdat het moerassig werd en verlaten raakte.
De mozaïekvloer in de doopkapel wordt tegen het weer beschermd door hem onder zand te houden; hij wordt maar zelden blootgelegd. Wat je ziet is meestal een afbeelding ernaast.
Vergilius laat in de Aeneis de held hier aan land komen en een kleine kopie van Troje aantreffen. Of dat op iets berust weet niemand, maar het heeft de plek zijn naam in de klassieke literatuur gegeven.
De rit erheen kost een halfuur en gaat langs de lagune van Butrint, waar mosselen worden gekweekt.
De haven kijkt uit op het Griekse eiland Corfu, dat op vijftien kilometer ligt; er vaart een veerboot die er een halfuur over doet.
Dat verklaart waarom deze haven op de Adriatische en Ionische routes past: het schip vaart van Corfu naar Saranda in een uur en heeft er een extra land bij.
Het stadje zelf telt twintigduizend inwoners en is grotendeels na 2000 gebouwd, met flats aan een boulevard. Er is weinig oud, en wat er staat is grotendeels illegaal neergezet in de jaren waarin het bouwtoezicht niet functioneerde.
Wat er wel is: de resten van een vijfde-eeuwse synagoge midden in het centrum, later verbouwd tot kerk, en een kasteel op de heuvel erboven met uitzicht over de baai.
Twintig kilometer noordelijk ligt het Blauwe Oog, een karstbron waar water uit een gat van meer dan vijftig meter diep omhoogkomt met een kleur die van diepblauw naar turkoois loopt. Het water is er dertien graden, jaarrond.
Verder noordelijk begint de Albanese Riviera, een kust met dorpen als Himarë en Dhërmi waar de bergen tot aan het water komen. Die ligt buiten bereik van een havendag maar verklaart waarom dit land als vakantiebestemming groeit.
Vijftig kilometer landinwaarts ligt een stad die op de Werelderfgoedlijst staat en die de moeite van de rit waard is.
Gjirokastër hangt tegen een helling met huizen van steen: muren van steen, daken van leisteen, straten van steen. Ze zijn in de zeventiende en achttiende eeuw gebouwd als versterkte woningen, met de begane grond voor het vee, een verdieping voor de winter en een voor de zomer, en schietgaten in de muren.
Boven de stad staat een citadel met een klokkentoren en een gevangenis die tot in de jaren zestig in gebruik is geweest. Er staat ook een Amerikaans vliegtuig dat in 1957 een noodlanding maakte en dat het regime als bewijs van spionage tentoonstelde.
De rit erheen is anderhalf uur per richting over een bergweg, dus dit is een lange excursie die alleen past als je schip laat vertrekt.
Berat, verder noordelijk, is de tweede werelderfgoedstad van het land en heet de stad van duizend ramen, naar de huizen die in lagen tegen de helling staan met de ramen naar het dal. Die ligt te ver voor een havendag vanaf Saranda.
Albanië heeft ongeveer tweeëneenhalf miljoen inwoners en een geschiedenis die het lang van de rest van Europa heeft losgekoppeld.
Na vijf eeuwen Ottomaans bestuur werd het in 1912 onafhankelijk, en na 1946 kwam het onder een van de meest gesloten regimes van Europa. Het brak achtereenvolgens met Joegoslavië, met de Sovjet-Unie en met China, verbood in 1967 alle godsdienst en verklaarde zichzelf tot de eerste atheïstische staat ter wereld.
Toen dat in 1991 eindigde, was het land het armste van Europa. Er volgde in 1997 nog een ineenstorting toen piramidespelen waarin een groot deel van de bevolking had gestoken omvielen, wat tot een opstand leidde waarbij de wapendepots werden geplunderd.
Wat je daarvan nu ziet is weinig. Het land is sinds 2009 lid van de NAVO, is kandidaat-lid van de Europese Unie en het toerisme groeit hard; de kust wordt volgebouwd op een manier die veel Albanezen zorgen baart.
De bunkers zijn er nog. Er zijn er naar schatting honderdvijftigduizend gebouwd, en omdat slopen duurder is dan laten staan, zijn ze omgebouwd tot opslag, kiosk, café en woning. In Tirana zijn er twee tot museum gemaakt.
Wat je aan de mensen merkt is gastvrijheid die uit de besa komt, een erecode uit het gewoonterecht die voorschrijft dat je een gast beschermt. Dat is geen folklore: tijdens de Tweede Wereldoorlog is vrijwel de gehele Joodse bevolking van dit land, plus vluchtelingen van elders, ondergebracht en overleefde, en dat wordt op die code teruggevoerd.
Oktober telt 45 reizen, september 32 en januari 21. December komt uit op 1 en februari op 8.
Dat is een vlakker patroon dan bij de meeste Middellandse Zeebestemmingen, en het komt doordat een deel van deze reizen lange trajecten zijn die het hele jaar door langskomen.
Voor de dag zelf is oktober de beste maand: twintig tot vijfentwintig graden, het water is nog warm en de zomerdrukte is weg. In juli en augustus is het vijfendertig graden en staat Butrint zonder schaduw in de zon.
De rederijen zijn Seabourn, Emerald Yacht Cruises, Princess Cruises en Oceania Cruises, met Emerald Yacht Cruises op 42 reizen, Seabourn op 31 en Princess op 26. Dat er kleine schepen bovenaan staan past bij de haven: de kade in Saranda is beperkt en grotere schepen tenderen.
De vertrekhavens zijn Athene (Piraeus), Sydney, Australië en Dubrovnik, met Athene op 70 en Dubrovnik en Venetië allebei op 18.
Albanië zit niet in de Europese Unie. Nederlanders hebben er voor kort verblijf geen visum nodig. De munt is de lek; euro's worden in de toeristische zaken aangenomen maar tegen een slechte koers, en pinnen kan in Saranda.
Roaming valt niet onder de Europese regels, al hebben de landen in de regio onderling afspraken; kijk je tarief na voor je gaat.
34 reizen naar Albanië
26 reizen naar Albanië
15 reizen naar Albanië
14 reizen naar Albanië
12 reizen naar Albanië
12 reizen naar Albanië
9 reizen naar Albanië
9 reizen naar Albanië
7 reizen naar Albanië
6 reizen naar Albanië
6 reizen naar Albanië
6 reizen naar Albanië
