Cruises vanuit Reykjavík

Vijf maanden open, zeven maanden dicht

Vanuit Reykjavík vertrekken 235 cruises en er komen 573 reizen langs. Juli telt 82 afvaarten, augustus 63 en september 37; van oktober tot en met april vertrekt er niets.

IJsland heet in het Engels Iceland, en zo staat het eiland in vrijwel elk vaarschema. Een cruise naar Iceland begint of eindigt meestal hier in Reykjavík, of doet de haven aan op een rondje langs de westkust.

Dat is geen seizoenspatroon maar een schakelaar. Bij de meeste havens loopt het aanbod in de winter terug; hier houdt het volledig op en begint het in mei weer.

De reden is niet dat het niet kan. Het is dat de reizen die hier beginnen naar het noorden gaan, en dat daar buiten de zomer geen ijsvrij vaarwater en geen daglicht is.

Voor jou betekent dat: als je hier wilt opstappen, ligt je keuze tussen mei en september vast, en juli is de maand waarin het meeste te kiezen valt.

Dit is vooral een vertrekhaven voor Groenland

De havens die het vaakst op dezelfde reizen staan zijn Isafjordur, Nuuk Godthaab, Grundarfjordur en Akureyri, en dat rijtje verklapt waar het hier om gaat: Nuuk en Kangerlussuaq liggen in Groenland.

Van de 235 afvaarten hier duren er 118 vijftien dagen of langer en 72 acht tot dertien dagen. Reizen van een week zijn met 42 de uitzondering.

Dat zijn geen rondjes IJsland maar tochten naar de Groenlandse westkust, naar Spitsbergen of door de noordelijke wateren, met veel zeetijd en weinig havens. Wie IJsland zelf wil zien, kiest eerder een reis die hier alleen langskomt, en die vertrekken uit Southampton (75), Kopenhagen (57), Hamburg (32) en Amsterdam (19).

Aan het soort schip zie je hetzelfde. De rederijen die hier vertrekken zijn Seabourn, Hurtigruten Expeditions, Windstar Cruises en Holland America Line, met schepen als Seabourn Venture, Star Pride, MS Fridtjof Nansen en Seabourn Pursuit. Geen enkele heeft hier een groot aandeel: Seabourn is met 43 afvaarten de grootste en dat is nog geen vijfde.

Dat zijn expeditieschepen: klein, versterkt tegen ijs, met rubberboten om aan land te komen op plekken zonder kade. De goedkoopste afvaart begint bij €974 per persoon, en dat is geen toeval maar het prijsniveau van dat soort reis.

De kade ligt niet in de stad

Hier gaat een aanlegdag het vaakst mis, en het is eenvoudig te voorkomen.

Grote schepen meren af bij Skarfabakki, een containerkade een kilometer of vier ten noordoosten van het centrum. Dat is te ver om te lopen, zeker met wind, en er rijden pendelbussen en taxi's. Kleine schepen liggen soms in de oude haven, en die ligt wel in de stad.

Welke van de twee je krijgt staat op je reisbescheiden, en het scheelt makkelijk een half uur per kant. Wij hebben de afstanden, tarieven en dienstregelingen niet ter plaatse gecontroleerd.

In de stad zelf staan twee gebouwen die je overal ziet terugkomen. De Hallgrímskirkja is de kerk met de gevel die als basaltzuilen omhoog trapt, met een lift in de toren; vanaf daar zie je de kleuren van de daken en bij helder weer de gletsjer aan de overkant van de baai. Harpa is de concertzaal aan het water, met een glasgevel van zeshoekige elementen die het licht per uur anders weerkaatst.

De Gouden Cirkel en wat de Blue Lagoon werkelijk is

De standaardexcursie heet de Gouden Cirkel en bestaat uit drie plekken op ongeveer driehonderd kilometer heen en terug. Dat is een hele dag.

Þingvellir is een dal in een breuklijn: hier lopen de Noord-Amerikaanse en de Euraziatische plaat uit elkaar, en je loopt tussen twee rotswanden die de randen daarvan zijn. Op dezelfde plek kwam vanaf het jaar 930 het Alþingi bijeen, een van de oudste parlementen ter wereld.

Geysir is de plaats waar het woord geiser vandaan komt. De grote bron is tegenwoordig grillig, maar de Strokkur ernaast gaat om de paar minuten omhoog. Gullfoss is de waterval van twee trappen in een kloof.

Over de Blue Lagoon nog dit, want de folders zijn er onduidelijk over: dat is geen natuurlijke warmwaterbron. Het is het uitstroomwater van een geothermische centrale, in een lavaveld, en het bad bestaat pas sinds de jaren tachtig. Dat maakt het niet minder aangenaam, maar het is iets anders dan een natuurverschijnsel, en je moet vooraf een tijdslot boeken.

Het ligt bovendien op het schiereiland Reykjanes, waar sinds 2021 met enige regelmaat uitbarstingen zijn geweest. Wegen zijn daarbij afgesloten en het bad is meermaals dicht gegaan. Controleer voor je iets vastlegt hoe het er op dat moment voor staat.

Wat een dag hier verder oplevert

Vanuit de oude haven vertrekken boten voor het kijken naar walvissen; in de Faxaflói-baai worden vooral dwergvinvissen en witsnuitdolfijnen gezien. Reken op drie uur.

Reykjavík is de noordelijkste hoofdstad van een zelfstandig land, en met ruim honderdduizend inwoners is het klein genoeg om in een middag rond te lopen. De oude kern rond Laugavegur is compact en op elkaar gebouwd.

Waar je rekening mee moet houden is het prijspeil. IJsland hoort bij de duurste landen van Europa, en dat merk je aan alles wat je buiten het schip koopt.

En aan het licht: in juni gaat de zon nauwelijks onder, wat een aanlegdag lang maakt en een avond aan dek de moeite waard. Dat is meteen het enige seizoen waarin je hier komt.

Waar je op moet letten

• Alleen van mei tot september. Daarbuiten vertrekt hier geen enkele reis.
• Wie hier opstapt, gaat meestal naar Groenland. 118 van de 235 afvaarten duren twee weken of langer.
• Skarfabakki ligt vier kilometer buiten het centrum; de oude haven niet.
• De Blue Lagoon is een kunstmatig bad met een tijdslot, op een schiereiland met vulkanische activiteit.
• IJsland is duur. Reken daarop bij alles aan wal.