Cruises naar Praia da Vitoria

November en april zijn hier de drukste maanden

Er komen 85 reizen langs in Praia da Vitoria en er vertrekt er geen enkele. november telt achttien aanlopen, januari zeventien en april veertien, terwijl juni op nul staat en juli en september op twee.

Dat patroon zie je op vrijwel geen andere pagina, en het heeft een eenvoudige oorzaak. Deze eilandengroep ligt midden op de Atlantische Oceaan, ongeveer op een derde van de weg tussen Portugal en Amerika, en dat maakt haar tot de logische tussenstop op een oversteek.

Die oversteken worden twee keer per jaar gevaren. In het najaar verplaatsen de schepen zich van Europa naar de Caribbean en naar Amerika, en in het voorjaar komen zij terug. Dat is precies wat je in november en april terugziet.

De januaripiek komt uit een andere hoek: dat zijn wereldreizen die in die maand vertrekken en hier in de eerste week al langskomen.

Dertien reizen beginnen in Southampton, dertien op Gran Canaria en tien in Miami. Dertien duren veertien nachten, zes twaalf en zes zeven. De prijzen lopen van achthonderdnegenentwintig euro tot drieenveertigduizend driehonderddertig, en bij twaalf reizen ontbreekt het bedrag.

Wat dat voor jou betekent is dit. Wil je hierheen, zoek dan niet naar een rondreis maar naar een oversteek, en houd er rekening mee dat je er dan een enkele dag bent na of voor meerdere dagen op zee.

Waarom de schepen hier komen en niet in de bekendste haven

De bekendste cruisehaven van deze eilandengroep ligt op een ander eiland, en die staat in de buurhavenlijst van deze pagina bovenaan.

Dat deze plaats daarnaast een eigen aanloop heeft, komt door de haven zelf. Hier ligt een kunstmatig aangelegde havenkom met lange golfbrekers, en dat is voor deze eilanden ongewoon; de meeste plaatsen hebben alleen een kleine kade in een natuurlijke baai.

Die kom is er gekomen voor een luchtmachtbasis die op dit eiland ligt. Die basis is sinds 1943 in gebruik en er hoort een verhaal bij dat verrassend oud is.

Groot-Brittannie en Portugal hebben in 1373 een bondgenootschap gesloten dat nooit is opgezegd en dat als het oudste ter wereld geldt dat nog van kracht is. In 1943 heeft Londen dat verdrag ingeroepen om hier vliegvelden te mogen aanleggen, en Lissabon heeft daarmee ingestemd terwijl het verder neutraal bleef.

Die basis heeft de oorlog boven de Atlantische Oceaan helpen kantelen, want vanaf hier konden vliegtuigen het gat in het midden van de oceaan dekken waar konvooien tot dan onbeschermd voeren. De basis ligt er nog en de baan wordt gedeeld met het burgerluchtverkeer.

Een stad die na een aardbeving op de werelderfgoedlijst kwam

Op ongeveer twintig kilometer aan de andere kant van dit eiland ligt de oudste stad van de eilandengroep, en die is het bezoek waard.

Zij is in de vijftiende eeuw gesticht en was eeuwenlang de vaste tussenstop voor de vloten die met zilver uit Amerika naar Spanje voeren. Daar zijn twee forten voor gebouwd, waarvan het grootste boven de baai uitkijkt.

In 1980 heeft een zware aardbeving een groot deel van die stad verwoest. Er is besloten haar terug te bouwen zoals zij was, met de oude gevelindeling en de oorspronkelijke kleuren, en dat werk is in enkele jaren gedaan.

In 1983 is zij op de werelderfgoedlijst gezet, drie jaar na die aardbeving. Wat je nu ziet is dus voor een deel herbouw, net als in het Bretonse Saint Malo, en net als daar is het aan de straat niet te zien.

Het is een stad van rechte straten met witte huizen, zwarte lijsten van vulkanisch gesteente en gekleurde kozijnen. Er staat een heuvel naast van tweehonderd meter waar je op kunt lopen voor het uitzicht.

Naar binnen in een vulkaan

Midden op dit eiland kun je iets doen dat op maar een paar plekken ter wereld kan: in de schoorsteen van een vulkaan afdalen.

Het gaat om een schacht van ongeveer negentig meter diep die is achtergebleven toen het magma na een uitbarsting terugzakte en de pijp leeg liet staan. Er is een trap in aangelegd en er is verlichting.

Beneden sta je in een ruimte met wanden van gestold gesteente, met formaties van kiezelzuur die als druipsteen naar beneden hangen; dat komt in vulkanisch gesteente zelden voor. Onderin ligt een meertje van regenwater.

Vlakbij ligt een terrein waar zwavelhoudende damp uit de grond komt, met gele aanslag op de stenen en begroeiing die er in kleur van verandert. Daar loopt een vlonderpad overheen.

Beide liggen op een half uur rijden van de kade en zijn in een halve dag te combineren. Het is beneden koel en vochtig; neem iets met lange mouwen mee.

Stieren aan een touw en wijn tussen de lavamuurtjes

Dit eiland heeft twee gebruiken die het van de andere onderscheiden.

Het eerste is een straatgebeuren dat van mei tot september in de dorpen wordt gehouden. Er wordt een stier losgelaten in een afgezette straat, met een lang touw aan zijn hoorns dat door een aantal mannen wordt vastgehouden, en de rest van het dorp gaat ervoor weg.

De stier wordt niet gedood en gaat na afloop terug de wei in. Het is druk, het is luid en het is niet ongevaarlijk voor wie meedoet; als toeschouwer sta je achter een hek of op een muurtje.

Het tweede staat overal in het landschap: kleine geschilderde kapellen in felle kleuren, elk van een broederschap die eens per jaar een feest en een maaltijd voor het dorp organiseert. Er staan er tientallen op dit eiland en geen twee zijn hetzelfde.

Aan de noordkust ligt daarnaast een wijngebied waar de stokken tussen muurtjes van gestapelde lavabrokken staan, elk hokje groot genoeg voor een paar planten, als bescherming tegen de wind en het zout. Ernaast liggen natuurlijke baden in de gestolde lava waar de zee doorheen loopt. Wij hebben de afstanden, rijtijden, openingstijden en tarieven niet ter plaatse gecontroleerd.

Waar je op moet letten

• Zoek naar een oversteek, niet naar een rondreis. November en april zijn de maanden.
• De oude stad ligt twintig kilometer verderop; hier bij de kade is weinig.
• De vulkaanschacht en de zwavelvelden zijn te combineren in een halve dag.
• Er vertrekt hier niets. De vertrekhavens zijn Southampton en Gran Canaria.
• Neem een jas mee. Het waait hier vrijwel altijd en het weer slaat snel om.
• In juni komt hier niets en in juli en september vrijwel niets.