Twee rederijen die elkaar niet raken

Jan Mayen is een vulkanisch eiland van vijfenvijftig kilometer lang tussen IJsland en Spitsbergen, zonder vaste bewoners en zonder haven. De coordinaten van dit record hebben wij nagerekend en die staan op het eiland zelf.

Er komen 17 reizen langs en er vertrekt er geen enkele, dus er staat geen vanafprijs op deze pagina. Bij vijftien van de zeventien staat een bedrag; de twee die ontbreken komen van dezelfde aanbieder, die hier ook maar twee reizen levert.

Wij hebben alle vijftien prijzen omgerekend naar de prijs per nacht, en toen viel er een scheiding op die wij deze week vaker zagen. De drie reizen van de ene rederij kosten vijfhonderdeenenveertig, vijfhonderdeenenvijftig en zeshonderdzes euro per nacht.

De twaalf reizen van de andere rederij beginnen bij negenhonderdzesenvijftig euro per nacht en lopen op tot veertienhonderdeenentachtig. Er zit dus geen enkele overlap tussen die twee reeksen, en het gat ertussen is ruim driehonderdvijftig euro per nacht.

Op deze pagina bepaalt de rederij dus vrijwel je hele rekening. Bij dezelfde bestemming en hetzelfde soort reis scheelt de keuze tussen die twee ongeveer een factor twee.

Waar dat verschil in zit

Het verschil is te verklaren en het is geen koopje. De goedkope reizen worden gevaren door een gewoon zeeschip dat deze route als onderdeel van een langere reis doet; de dure door een expeditieschip met rubberboten, ijsklasse en een gidsenteam aan boord.

Dat is precies het onderscheid dat op deze bestemming telt. Er is hier namelijk geen kade en geen steiger, dus of je aan land komt hangt volledig af van wat je schip kan.

Voor de goedkope reizen betekent dat in de praktijk dat je langs het eiland vaart en het van dek bekijkt, als het weer meewerkt. Voor de dure betekent het een poging tot een landing met rubberboten, die bij deining of mist niet doorgaat.

Wie hier dus op prijs sorteert, zet twee dingen naast elkaar die niet hetzelfde zijn. Kijk eerst wat er in de reisbeschrijving staat over aan land gaan.

De reeks loopt van tienduizend negenhonderd tot negenenvijftigduizend zeshonderdachtennegentig euro, over reizen van veertien tot tweeenzestig nachten. Er staan dertien verschillende lengtes voor zeventien reizen.

Vier maanden, en niets meer dit jaar

Er wordt 4 maanden per jaar aangelegd. juni telt zeven aanlopen, juli zes, mei drie en september een. Van oktober tot en met april komt hier niets.

Dat is niet zomaar een seizoen maar een noodzaak. Het eiland ligt boven de zeventigste breedtegraad en de zee eromheen is buiten die maanden te ruw en te donker.

Zes reizen beginnen in Reykjavik, drie in Lissabon, twee in Kopenhagen, twee in Genua, twee in Belfast en een elk in Bergen en Longyearbyen. Vijf aanlopen vallen in 2027 en twaalf in 2028; voor dit jaar staat er niets meer.

Alle zeventien reizen dragen Europa, Scandinavie en IJsland. Bij zeven staat het Verenigd Koninkrijk, bij vier het poolgebied, bij drie de Noordkaap en bij drie de westelijke Middellandse Zee. Wij hebben die laatste nagelopen: dat zijn de reizen die in Genua of Lissabon beginnen, en die kloppen.

De buurhavens zijn Siglufjordur, Isafjordur, Thorshaven en Longyearbyen, en verderop staan Husavik, Flatey Island, Calf of Man en Belfast.

Zeven Nederlanders die hier de winter niet doorkwamen

Dit eiland heeft een Nederlandse naam, en dat is geen toeval. Het is genoemd naar een walvisvaarder uit Schellinkhout die het rond 1614 in kaart bracht, en de Noordsche Compagnie heeft er daarna decennialang traankokerijen gehad.

Uit die tijd komt ook het verhaal dat op dit eiland het meest is naverteld. In de winter van 1633 op 1634 bleven zeven Nederlandse walvisvaarders hier achter om de plek voor de compagnie vast te houden, terwijl de vloot naar huis voer.

Zij hielden een dagboek bij tot in april. Toen de schepen in de zomer terugkwamen, waren zij alle zeven dood aan scheurbuik. Datzelfde jaar overleefde een groep die op Spitsbergen overwinterde het wel, en daarna is het op dit eiland nooit meer geprobeerd.

Wat het eiland beheerst is een vulkaan van tweeduizend tweehonderdzevenenzeventig meter met een gletsjer die tot in zee loopt. Het is de noordelijkste actieve vulkaan boven water ter wereld, en hij barstte voor het laatst uit in 1985.

Noorwegen heeft het eiland in 1929 ingelijfd. Er wonen geen vaste bewoners; er is een weerstation met ongeveer achttien mensen die elkaar per half jaar aflossen. Sinds 2010 is het hele eiland natuurreservaat en is aan land gaan aan toestemming gebonden. Reken erop dat je de berg misschien niet ziet: het eiland zit een groot deel van de zomer in de mist. Wij hebben de afstanden, vaartijden, openingstijden en tarieven niet ter plaatse gecontroleerd.

Waar je op moet letten

• De twee rederijen overlappen elkaar niet. De een blijft onder zeshonderdtien euro per nacht, de ander begint bij negenhonderdzesenvijftig.
• Dat verschil is geen koopje. Het goedkope schip vaart langs, het dure probeert een landing.
• Er is geen kade. Aan land gaan hangt af van deining, mist en toestemming.
• Zeventien reizen met dertien lengtes. Van veertien tot tweeenzestig nachten.
• Er vertrekt hier niets. Zes reizen beginnen in Reykjavik.
• Van oktober tot en met april komt hier niets. Juni telt zeven van de zeventien aanlopen.
• Het eiland heeft een Nederlandse naam. Zeven walvisvaarders overwinterden hier in 1633 en overleefden het niet.