Cruises vanuit Montego Bay

Een baai die naar spek is genoemd

Er komen 235 reizen langs in Montego Bay en er vertrekken er 40. De naam klinkt Spaans en dat is hij ook, maar hij betekent iets anders dan hij lijkt.

De Spanjaarden noemden deze plek Bahía de Manteca, vetbaai. Hier werden reuzel en varkensvet verscheept van de wilde varkens die op het eiland rondliepen, en dat was in de zeventiende eeuw een handelswaar van betekenis.

Engelse oren maakten van manteca montego. De naam heeft dus niets met bergen te maken en alles met vet.

Diezelfde wilde varkens hebben de Jamaicaanse keuken bepaald. Het roken van vlees boven pimenthout, dat nu jerk heet, gaat terug op de manier waarop weggelopen tot slaaf gemaakten in de bergen hun vangst conserveerden zonder rook te maken die hen zou verraden.

De stad telt ongeveer honderdtienduizend inwoners en is de tweede van Jamaica. De cruisekade ligt op enkele kilometers van het centrum.

De mensen die nooit zijn onderworpen

In de bergen achter de kust wonen de Marrons, en zij hebben een geschiedenis die op het eiland uniek is.

Toen de Engelsen in 1655 Jamaica op de Spanjaarden veroverden, vluchtten de tot slaaf gemaakten die daar werkten de bergen in. Daar kwamen in de decennia erna weggelopen mensen van de Engelse plantages bij.

Ze bouwden dorpen in het onherbergzame binnenland en voerden vanaf daar een oorlog die tientallen jaren duurde. Ze vochten met hinderlagen en met een hoornsignaal dat over de bergen droeg, en de Britse troepen kregen hen niet klein.

In 1739 sloot Groot-Brittannië vrede met hen en erkende het hun land en hun zelfbestuur. Dat is bijna een eeuw voordat de slavernij in het Britse Rijk werd afgeschaft.

Aan die verdragen zat een bepaling die tot op vandaag pijnlijk ligt: de Marrons moesten voortaan weggelopen slaven uitleveren. Hun dorpen bestaan nog en hebben nog steeds een eigen bestuur.

Een rivier die je op een vlot af gaat

Bij Montego Bay wordt op bamboevlotten gevaren, en dat is uit een werkmethode ontstaan.

Bananen werden vanuit het binnenland op vlotten van bamboe naar de kust gebracht, staand geboomd door één man. Toen de wegen kwamen was dat overbodig, maar de vlotters bleven, met passagiers in plaats van bananen.

Dat gaat langzaam: een tocht duurt anderhalf uur over water dat nergens dieper is dan een meter. Er is een bankje voor twee personen en verder niets.

Op de Martha Brae, een half uur oostwaarts, is dat het gebruikelijke uitje. De vlotter praat onderweg, en dat is de helft van de ervaring.

Verder ligt hier de Doctor's Cave Beach, dat zijn naam heeft van een arts die er in 1906 zijn strand aan het publiek gaf en beweerde dat het water geneeskrachtig was. Wij hebben de tarieven, reistijden en openingstijden niet ter plaatse gecontroleerd.

Wat je moet weten voordat je uitstapt

Montego Bay heeft twee gezichten en het is eerlijk om beide te noemen.

Langs de kust ligt een strook met hotels, stranden en winkelcentra die volledig op bezoekers is ingericht. Daarbuiten is het een gewone Jamaicaanse stad met wijken waar het onrustig kan zijn.

De Nederlandse overheid geeft voor delen van Jamaica een verhoogd reisadvies af, en dat kan per gebied en per periode verschillen. Kijk dat na voor je vertrek; het advies is per stadsdeel gespecificeerd.

Voor een aanlegdag betekent dat in de praktijk: blijf bij de gebruikelijke plekken, neem een taxi met vergunning en loop 's avonds niet alleen buiten de toeristenstrook. Dat is geen bijzonderheid van deze haven maar het is er wel van toepassing.

Er wordt op straat aangesproken door verkopers en gidsen. Een vriendelijk maar duidelijk nee werkt; afdingen hoort erbij als je wel iets wilt.

Winter, en niets daarbuiten

Januari telt 56 reizen, december 52 en november 39. Van april tot en met september komt hier vrijwel niets langs: die maanden tellen er samen 24.

Dat is de scherpste vorm van het Caribische patroon. De vloot ligt hier van november tot maart en verhuist daarna naar Europa en Alaska.

Van juni tot november is het orkaanseizoen, en Jamaica ligt in de baan die tropische stormen geregeld nemen. Het weer in de winter is hier vierentwintig tot dertig graden met weinig regen.

124 van de 235 reizen duren tien tot veertien dagen en 89 zes tot negen. 57 vertrekken uit Miami, 42 uit La Romana en 40 uit Montego Bay zelf.

De havens die het vaakst op dezelfde reizen staan zijn La Romana, Cartagena, Colombia, Cozumel en Belize, met Cozumel op 133. De rederijen zijn TUI Cruises Mein Schiff en AIDA met schepen als Mein Schiff 1, Mein Schiff 3, AIDAbella en AIDAdiva, en de goedkoopste reis begint bij €1.049 per persoon.

Waar je op moet letten

• Kijk het reisadvies na; dat verschilt per stadsdeel.
• Neem een taxi met vergunning; die zijn herkenbaar aan de rode letters.
• Er wordt aangesproken; een duidelijk nee volstaat.
• De kade ligt buiten het centrum; te voet is het geen optie.
• Van april tot oktober komt hier vrijwel niets.