Cruises naar Lipari Islands

Twee records voor hetzelfde eiland, en zij spreken elkaar tegen over augustus

Er komen 73 reizen langs in Lipari Islands en er vertrekt er geen enkele. Op twee kilometer van dit punt staat een tweede record met de naam van het hoofdeiland, en dat telt zevenentachtig aanlopen.

De overlap is nul. De verdeling loopt langs de rederij, zoals bij Braubach en Kinderdijk: hier staan tweeenveertig reizen van een Amerikaanse partij en tien van een Franse, daar eenentwintig van een zeilrederij en negentien van weer een andere.

Dat is inmiddels een bekend patroon. Wat deze twee records opleveren is iets nieuws, en het gaat over een waarneming van onszelf.

Wij hebben in deze reeks zes keer gemeld dat kleine mediterrane ankerplaatsen in augustus opvallend rustig zijn: Trogir, Bonifacio, Port-Vendres, Sanary-sur-Mer, Cesme en Tunis. Wij konden de oorzaak niet aanwijzen en hebben dat er telkens bij gezet.

Op deze pagina staan drie aanlopen in augustus tegen dertien in mei. Op het record twee kilometer verderop staan er veertien in augustus, en dat is daar de op een na drukste maand.

Hetzelfde eiland, dezelfde baai, tegengestelde augustus. Daarmee kan het niet aan de plek liggen, en onze waarneming zegt dus meer over de vaarschema's van bepaalde rederijen dan over de Middellandse Zee in augustus.

Dat is een correctie op onszelf en die hoort hier te staan. Wij hebben die dip nooit als verklaard gepresenteerd, maar wij hebben hem wel zes keer als patroon opgeschreven, en dat patroon is zwakker dan het leek.

Alle tweeenvijftig reizen hebben een prijs

Bij geen enkele reis op deze pagina ontbreekt het bedrag.

Wij hebben eerder nageteld dat dat bij acht van de achthonderddrieentwintig havens met vijftig of meer reizen voorkomt, minder dan een procent. Deze is er een van.

Het record twee kilometer verderop zit op zeventien ontbrekende bedragen van zevenentachtig. Dat is een tweede reden om op beide namen te zoeken: hier zie je alle prijzen en daar niet.

De bedragen lopen van drieendertighonderdzeventig euro tot eenenveertigduizend honderdacht. Die ondergrens is hoog omdat er alleen kleine schepen komen: er is geen kade en je gaat met een tender aan land.

Elf reizen duren eenentwintig nachten en tien duren achtentwintig nachten, en dat is voor de Middellandse Zee ongewoon lang. Veertien reizen beginnen in Piraeus en veertien in Venetie.

De drie vaargebieden kloppen: Europa en de Middellandse Zee bij alle tweeenvijftig, en de tweeentwintig onder de westelijke Middellandse Zee horen bij reizen die doorvaren naar Sicilie, Sardinie of verder.

Zwart glas dat door heel Europa is verhandeld

Deze eilanden zijn vulkanisch, en dat heeft ze in de steentijd tot een handelsmacht gemaakt.

Bij een van de uitbarstingen is obsidiaan ontstaan, een zwart vulkanisch glas dat breekt met een vlijmscherpe rand. Voor de metaaltijden was dat het beste snijmateriaal dat er bestond.

Het obsidiaan van dit eiland is teruggevonden in vindplaatsen langs de hele westelijke Middellandse Zee, tot in Spanje en Kroatie aan toe. Dat is meer dan duizend kilometer van hier, in boten die met de hand werden voortbewogen.

Die handel liep ruwweg van het vijfde tot het derde millennium voor Christus en heeft deze eilanden rijk gemaakt. Toen brons in gebruik kwam, was het voorbij.

In het museum op het hoofdeiland ligt de vondstenreeks van die tijd, laag voor laag opgegraven op de burchtheuvel. Die reeks is zo compleet dat archeologen haar als ijkpunt voor de hele westelijke Middellandse Zee gebruiken.

Dat museum wordt tot de belangrijkste van Italie voor de prehistorie gerekend en het ligt binnen de vestingmuren boven de haven. Reken op anderhalf uur.

Een vulkaan die al tweeduizend jaar aanstaat

Ten noordoosten van dit eiland ligt een berg die vrijwel onafgebroken uitbarst en dat al zolang er over is geschreven.

Om de paar minuten tot enkele tientallen minuten schiet er gloeiend materiaal uit de krater, tientallen tot honderden meters hoog. Dat gebeurt zo regelmatig dat het in de vulkanologie een eigen naam heeft gekregen, naar dit eiland.

Zeelieden noemden het de vuurtoren van de Middellandse Zee, want in het donker is het van ver te zien. Schepen varen er 's avonds langs en dat is een van de weinige plekken ter wereld waar je vanaf zee naar een werkende vulkaan kunt kijken.

Er woont een paar honderd mensen op de flank, en er is een baan langs de noordwestkant waar het materiaal in zee stort. Bij zwaardere uitbarstingen, zoals in 2019 en 2024, wordt het eiland ontruimd.

Op een ander eiland van deze groep zitten zwavelbronnen en een modderbad, en dat eiland heeft aan de Romeinen zijn naam gegeven aan het verschijnsel zelf. Ons woord vulkaan komt daar rechtstreeks vandaan.

Of het schip langs die berg vaart, hangt van de route en het weer af. Kijk in het dagprogramma of er een avondpassage in staat.

Praktisch

Er wordt 8 maanden per jaar aangelegd, met mei op dertien als drukste maand.

Er is geen cruisekade. De schepen liggen voor de ankers en je gaat met een tender aan land bij de haven van het hoofdeiland, waar het stadje direct begint.

Dat stadje ligt onder een burchtheuvel met muren die deels Grieks en deels zestiende-eeuws zijn. Erbinnen staan de kathedraal en het museum, en je loopt er in een uur rond.

De eilanden onderling zijn met veerboten en snelboten verbonden, maar op een aanlegdag is dat krap. Wat wel kan is een boottocht langs de kust met de grotten en de pomiceafzettingen.

De havens die het vaakst met deze op dezelfde reis staan zijn Venetie, Rovinj, Sorrento en Malta. Wij hebben de afstanden, vaartijden, openingstijden en tarieven niet ter plaatse gecontroleerd.

Neem schoenen mee met een stevige zool. De paden hier gaan over vulkanisch gruis en dat is los en scherp.

Waar je op moet letten

• Zoek ook op de naam van het hoofdeiland. Daar staan zevenentachtig andere reizen.
• Alle reizen hier hebben een prijs. Bij dat andere record ontbreken er zeventien.
• Je komt met een tender aan land. Er is geen kade.
• Kijk of er een avondpassage langs de vulkaan in staat.
• Van december tot en met maart komt hier niets.
• De vaargebieden kloppen. Hier hoef je niet op te letten.