Cruises naar Hakodate

Waar Japan de deur opendeed

Er komen 190 reizen langs in Hakodate en er vertrekt er geen enkele. Deze haven is een van de twee waar Japan in 1854 na ruim twee eeuwen afsluiting weer buitenlandse schepen toeliet.

Vanaf de jaren dertig van de zeventiende eeuw gold sakoku: Japanners mochten het land niet uit, buitenlanders er niet in, en de handel liep uitsluitend via een kunstmatig eilandje bij Nagasaki waar Nederlanders zaten.

Dat eindigde toen een Amerikaans eskader in 1853 de baai van Edo binnenvoer en met geweld dreigde. Het verdrag dat een jaar later volgde, opende twee havens voor bevoorrading: Shimoda en Hakodate.

In 1859 kwam er volledige handel bij en vestigden zich hier Amerikanen, Britten, Russen en Chinezen. Dat is aan de stad te zien: op de helling boven de haven staan houten huizen met erkers, een Russisch-orthodoxe kerk en consulaten.

Die wijk, Motomachi, loopt in steile straten recht naar het water. Van bovenaf kijk je door zo'n straat zo de baai in.

Een stervormig fort met een eigen republiek

Even landinwaarts ligt Goryokaku, een fort in de vorm van een vijfpuntige ster.

Het is tussen 1857 en 1864 gebouwd naar westers voorbeeld, want de Japanse burchtbouw kende die vorm niet. Het idee erachter is dat er geen dode hoek is: vanaf elke punt bestrijk je de muur ernaast.

Het is nooit gebruikt waarvoor het bedoeld was. Wel werd het in 1869 het laatste bolwerk van de Republiek Ezo, een staat die aanhangers van de verdreven shogun hier hadden uitgeroepen en die zeven maanden heeft bestaan.

Na een belegering van twee weken gaven zij zich over, en daarmee eindigde de Boshin-oorlog en de macht van de shoguns definitief. Het is de enige republiek die Japan ooit heeft gehad.

De gracht is er nog, met sinds 1914 ruim vijftienhonderd kersenbomen langs de wallen. Er staat een uitkijktoren van zevenennegentig meter, want de stervorm is vanaf de grond niet te zien.

Uitzicht vanaf een berg tussen twee zeeën

Aan de zuidkant staat de Hakodateberg, driehonderdvierendertig meter, met een kabelbaan die er in drie minuten op gaat.

Wat je van boven ziet is ongewoon van vorm. De stad ligt op een smalle landengte tussen de berg en het vasteland, met aan beide kanten water; bij donker is het een zandloper van licht tussen twee zwarte vlakken.

Dat uitzicht wordt in Japan tot de drie mooiste nachtpanorama's gerekend. Reken op drukte bij zonsondergang; er is dan wachttijd bij de kabelbaan.

Bij helder weer zie je aan de overkant het eiland Honshu liggen. Daaronder loopt sinds 1988 de Seikan-tunnel, ruim drieënvijftig kilometer lang. Die was tot 2016 de langste spoortunnel ter wereld en is nog altijd de diepst gelegen: het laagste punt zit ruim tweehonderd meter onder zeeniveau.

Sinds 2016 rijdt er de hogesnelheidstrein doorheen, waardoor Tokio in ruim vier uur bereikbaar is. Wij hebben de openingstijden, tarieven en reistijden niet ter plaatse gecontroleerd.

Inktvis die je zelf uit het bassin haalt

Naast het station ligt een ochtendmarkt die om vijf uur begint en rond het middaguur weer sluit.

Hakodate leeft van de inktvis, en dat is er niet mis te verstaan. Er staan bassins waar je met een hengeltje zelf een pijlinktvis uit haalt; die wordt ter plekke schoongemaakt en rauw geserveerd, binnen een minuut.

Voor wie dat te ver gaat is er de gewone versie: rijst met zeeëgel, zalmkuit en krab, in een kom. Dat is hier het ontbijt en niet het avondeten.

De koude zeestroom langs Hokkaido maakt het water hier voedselrijk, en dat verklaart waarom de vis van dit eiland in Japan een naam heeft. Ook de melkproducten komen hier vandaan; Hokkaido is de zuivelstreek van het land.

De markt ligt op tien minuten lopen van de cruisekade.

April en het najaar

April telt 53 reizen, oktober 43 en september 42. In januari, februari en november komt hier vrijwel niets langs.

De piek in april is de kersenbloesem, die op Hokkaido enkele weken later valt dan in de rest van Japan. Bij Goryokaku bloeien dan ruim vijftienhonderd bomen tegelijk, en dat is er de drukste week van het jaar.

Het najaar heeft dezelfde reden in omgekeerde vorm: de herfstkleuren beginnen op dit eiland als eerste van Japan, vanaf eind september.

151 van de 190 reizen duren vijftien dagen of langer en 86 tien tot veertien. Er zijn nauwelijks korte reizen; Hokkaido ligt aan het eind van elke route.

194 reizen vertrekken uit Tokio, dat op 236 reizen langskomt. De havens die het vaakst op dezelfde reizen staan zijn Busan, Zuid-Korea, Nagasaki, Japan, Tokyo, Japan en Kagoshima, Japan.

Waar je op moet letten

• De markt sluit rond het middaguur; ga vroeg.
• De kabelbaan heeft wachttijd bij zonsondergang.
• De stervorm is alleen vanaf de toren te zien, niet vanaf de grond.
• Hokkaido is koeler dan de rest van Japan; neem een jas mee.
• April is de bloesemweek en meteen de drukste.