Cruises naar Vik

Het land en de coordinaten wijzen naar IJsland, en de reizen varen in Noorwegen

Er komen 61 reizen langs in Vik en er vertrekt er geen enkele. Bij dit record staat IJsland als land, en dat klopt niet met wat er vaart.

De coordinaten wijzen op drieenzestig graden noorderbreedte en negentien graden westerlengte. Dat is een dorp aan de zuidkust van IJsland dat bekend is om zijn zwarte strand, en het punt valt daar tot op honderd meter mee samen.

Dat dorp heeft geen haven. Het ligt aan open Atlantische branding zonder enige beschutting, en daar kan geen schip liggen.

Wat deze reizen wel aandoen, staat in de buurhavenlijst. Bergen komt op eenenzestig van de zeventig reizen mee, Kristiansand op zevenenveertig, Eidfjord op vijfenveertig en Alesund op zestien; dat zijn allemaal Noorse havens.

Er bestaat aan de Sognefjord in Noorwegen een dorp met precies deze naam, en dat heeft wel een kade. De afstand tussen dat dorp en het punt in dit record is dertienhonderdveertig kilometer; Bergen ligt er dertienhonderdnegen kilometer vandaan.

Slechts elf van de zeventig reizen doen werkelijk een IJslandse haven aan, en dat zijn de lange rondjes die Noorwegen en IJsland combineren. De andere negenenvijftig komen er niet in de buurt.

Wat dat voor jou betekent

Dit is een van de weinige gevallen waarin niet alleen de plaatsbepaling maar ook het land verkeerd staat.

Het gevolg is dat deze aanloop onder het verkeerde land te vinden is. Wie op Noorwegen filtert, mist hem; wie op IJsland filtert, krijgt hem terwijl hij daar niet hoort.

Wij zetten dat niet zelf recht, want dan zouden wij gegevens wijzigen die de leverancier heeft aangeleverd. Wat wij doen is het melden en de juiste cijfers erbij zetten.

Vierenveertig van de zeventig reizen komen van een enkele rederij en vierenveertig beginnen in Warnemunde. Achtentwintig duren veertien nachten en zestien zeven.

Er wordt 7 maanden per jaar aangelegd, met juli op achttien, augustus op twaalf en mei op elf. Van november tot en met maart komt hier niets.

De prijzen lopen van negenhonderddertig euro tot tweeenzeventigduizend achthonderdnegenenvijftig, en bij tien reizen ontbreekt het bedrag. Bij eenenzestig van de zeventig staat Noorse Fjorden als vaargebied, en dat klopt dus wel.

De langste fjord van Noorwegen

Het dorp dat werkelijk wordt bedoeld ligt aan de zuidoever van de langste en diepste fjord van het land.

Die is tweehonderdvijf kilometer lang en op het diepste punt dertienhonderdacht meter, terwijl de drempel bij de monding maar honderdzestig meter diep is. Dat komt doordat een gletsjer de bodem heeft uitgeschuurd tot ver beneden zeeniveau.

Het gevolg is dat de bergen aan weerszijden vrijwel recht uit het water opkomen, tot boven de duizend meter, terwijl het schip in water van meer dan een kilometer diep vaart. Het invaren duurt uren en dat is het beste deel van de reis.

Halverwege takt er een zijarm af die maar tweehonderdvijftig meter breed is op het smalste punt, met wanden van zeventienhonderd meter. Die staat sinds 2005 op de werelderfgoedlijst en veel reizen varen er een stuk in.

Het dorp zelf telt ongeveer duizend inwoners. Er is een kade, een winkel en een kerk, en verder is het landbouwgrond op de smalle strook tussen het water en de berg.

Een staafkerk uit ongeveer 1130

Boven het dorp staat een houten kerk die tot de oudste van het land behoort en die er alleen nog staat door toedoen van een enkele man.

Zij is rond 1130 gebouwd van staande planken in een houten raamwerk, zonder spijkers in de dragende delen. Van de ongeveer duizend van zulke kerken die Noorwegen ooit had, staan er nog achtentwintig.

In 1880 wilde de gemeente haar afbreken omdat zij te klein en te bouwvallig was en er een nieuwe kerk kwam. Een architect uit Bergen heeft haar toen met eigen geld gekocht en op eigen kosten hersteld, en hij heeft daar de rest van zijn leven aan besteed.

Wat hij deed was voor die tijd ongebruikelijk: hij herstelde niet naar eigen smaak maar probeerde de oorspronkelijke vorm terug te krijgen, en hij heeft dat gedocumenteerd. Dat geldt nu als een vroeg voorbeeld van verantwoorde restauratie.

Binnen staat een houten baldakijn boven een altaar met beschilderingen uit de veertiende eeuw. Het is er donker, het ruikt naar teer en er is geen elektrisch licht.

Op een paar honderd meter staat een tweede kerk, van steen, uit ongeveer 1170. Die twee naast elkaar laten zien hoe er in dezelfde eeuw in twee materialen werd gebouwd. Wij hebben de openingstijden en tarieven niet ter plaatse gecontroleerd.

De kaas die alleen hier wordt gemaakt

Dit dorp heeft een streekproduct dat in Noorwegen bekend is en daarbuiten vrijwel niet.

Het is een kaas van magere zure melk, zonder vet en zonder stremsel, die met schimmels wordt bewerkt en daarna maanden rijpt. Hij is bruinig, kruimelig en scherp, en hij ruikt aanzienlijk sterker dan hij smaakt.

Het is een van de oudste kaassoorten van het land; er zijn vermeldingen uit de middeleeuwen en hij werd gemaakt omdat er van magere melk verder weinig te maken viel. Er wordt beweerd dat de Vikingen hem meenamen op zee omdat hij niet bederft.

Er is nog een enkele fabriek die hem maakt, en die staat in dit dorp; alle kaas van deze soort in Noorwegen komt hiervandaan. Er is een winkel en er wordt geproefd.

Het is een van die dingen die je als bezoeker een keer moet doen en waarschijnlijk niet nog een keer. Neem er brood en boter bij, want dat hoort erbij.

De havens die het vaakst met deze op dezelfde reis staan zijn Kristiansand, Eidfjord, Stockholm en Helsinki.

Waar je op moet letten

• Het land in het bestand klopt niet. Deze aanloop staat onder IJsland en ligt in Noorwegen.
• De coordinaten staan dertienhonderd kilometer verkeerd.
• Sta aan dek bij het invaren. De fjord is tweehonderd kilometer lang.
• Het dorp telt duizend inwoners. Verwacht geen winkelstraat.
• Van november tot en met maart komt hier niets.
• Zes van de tien reizen komen van een rederij en vertrekken uit Warnemunde.