Cruises naar Sete

Een stad die in 1666 uit het niets is aangelegd

Er komen 204 reizen langs in Sète, aan de Franse Middellandse Zee tussen Montpellier en Béziers.

Deze stad bestond voor 1666 niet. Lodewijk XIV had een uitgang naar de Middellandse Zee nodig voor het Canal du Midi, het kanaal dat de Atlantische Oceaan met de Middellandse Zee zou verbinden, en op de plek van een zandbank bij een berg is toen een haven gegraven.

Dat kanaal, tweehonderdveertig kilometer lang met eenennegentig sluizen, is tussen 1667 en 1681 aangelegd en staat sinds 1996 op de Werelderfgoedlijst. Sète is de zeekant ervan.

Wat je daarvan ziet is een stad die door kanalen wordt doorsneden, met bruggen, kades en vissersboten midden in het centrum. De rederijen zijn Seabourn, Oceania Cruises, Regent Seven Seas Cruises en Celestyal Cruises.

Wat er verder op dezelfde reizen staat is Barcelona, Civitavecchia, Marseille en Livorno.

Steekspelen op het water

Sète heeft een sport die het zelf heeft uitgevonden en die er nog altijd serieus wordt beoefend.

Bij het joutes nautiques staan twee mannen op een verhoogd platform achter op een roeiboot, met een schild en een lans van drie meter, en varen ze op elkaar af. Wie de ander in het water werpt, wint.

Dat gebeurt sinds de opening van de haven in 1666, toen het als vermaak bij de inwijding werd gehouden. Er zijn clubs, er is een competitie en er is een eigen muziek met hobo en trommel die tijdens het gevecht wordt gespeeld.

Het grote toernooi valt eind augustus, tijdens het feest van Sint-Lodewijk, op het Canal Royal midden in de stad. Er staan dan duizenden mensen langs de kade.

Wie op een gewone dag komt: er is een museum over de sport en er wordt in de zomer geoefend. De boten liggen aan de kade.

De winnaars staan op een erelijst die tot in de zeventiende eeuw teruggaat en die in de stad wordt gekend zoals elders voetballers.

Een dichter en een zanger op dezelfde berg

Boven de stad ligt de Mont Saint-Clair, honderdvijfenzeventig meter hoog, met twee begraafplaatsen die allebei een naam hebben.

Op de ene ligt Paul Valéry, die hier in 1871 is geboren. Zijn bekendste gedicht heet Le Cimetière marin, naar precies die begraafplaats, en gaat over de zee, de dood en de tijd; het kerkhof heeft de naam uit het gedicht overgenomen.

Op de andere ligt Georges Brassens, die hier in 1921 werd geboren en die tot de belangrijkste Franse liedschrijvers van de twintigste eeuw wordt gerekend. Hij zong dat hij aan het strand van La Corniche begraven wilde worden; dat mocht niet en hij ligt tweehonderd meter verderop.

Er is een museum aan hem gewijd waar je met een koptelefoon door zijn leven en zijn liedjes loopt. Dat is ook zonder Frans te volgen, al mis je dan wat.

Boven op de berg staat een kapel en een uitkijkpunt met zicht over de stad, de zee, het meer en bij helder weer de Pyreneeën. Je loopt er in drie kwartier heen of je neemt een taxi.

De stad heeft daarnaast een museum voor art brut, kunst van makers buiten het kunstcircuit, in een voormalige school aan zee.

Het meer waar de oesters vandaan komen

Achter de stad ligt de Étang de Thau, een lagune van vijfentwintig kilometer lang die van de zee is gescheiden door een strook zand.

In dat water hangen tienduizend tafels met oesters en mosselen aan touwen. Het is het grootste kweekgebied van de Franse Middellandse Zee en de oesters van Bouzigues zijn er de bekendste van.

De lagune is ondiep en warm, waardoor de oesters sneller groeien dan aan de Atlantische kust; ze zijn ronder en milder van smaak. Ze worden aan de kant verkocht en ter plekke gegeten, met een glas witte wijn van de streek.

Er varen boten de lagune op tussen de tafels door, en er zijn kwekerijen die je kunt bezoeken. Dat is een halve dag en het ligt op twintig minuten rijden.

In dezelfde lagune komen zeepaardjes voor, en er staan flamingo's in de ondiepe delen aan de westkant.

Wat je in de stad moet eten is de tielle: een klein rond deegpasteitje met inktvis in een pikante tomatensaus, ontstaan onder de Italiaanse vissersfamilies die zich hier in de negentiende eeuw vestigden.

Wat er landinwaarts ligt

Sète is een goede uitvalsbasis voor de Languedoc, en dat is een streek die minder wordt bezocht dan de Provence ernaast.

Montpellier ligt op dertig kilometer: een universiteitsstad met een middeleeuws centrum van smalle straten, een medische faculteit uit 1220 die de oudste ter wereld is die nog draait, en een aquaduct dat op het Pont du Gard lijkt.

Pézenas ligt op een half uur en is een stadje waar Molière met zijn gezelschap heeft gespeeld; het centrum is vol renaissancepanden met binnenplaatsen.

Aan de andere kant liggen de wijngebieden van de Languedoc, het grootste aaneengesloten wijngebied ter wereld, met picpoul de pinet vlak achter de lagune: een frisse witte wijn die bij de oesters wordt gedronken.

Verder ligt Aigues-Mortes op een uur, een volledig ommuurde stad in de Camargue die Lodewijk IX in de dertiende eeuw liet bouwen om vanuit te vertrekken op kruistocht, met zoutvlaktes eromheen die roze kleuren.

Carcassonne is met honderdvijftig kilometer te ver voor een havendag, hoe vaak het ook wordt aangeboden. Reken op drie uur rijden heen en terug plus het bezoek.

Wanneer de schepen komen

September telt 24 reizen, juli 22 en oktober 21. Februari is met 5 de rustigste maand.

Het aanbod is over het jaar opvallend gelijkmatig verdeeld, met in elke maand iets. Dat komt doordat deze haven vooral door kleinere schepen wordt aangedaan die het hele jaar in de Middellandse Zee blijven.

Het weer is in de zomer zesentwintig tot dertig graden en in de winter tien tot vijftien. Het regent er weinig en het waait er veel.

Die wind is de tramontane, die vanaf het Centraal Massief door de vlakte naar zee wordt geperst. Hij staat hier meer dan honderd dagen per jaar en kan hard gaan; hij houdt de lucht helder en de temperatuur draaglijk.

Wat de aanloop kan verstoren is diezelfde wind. De haven ligt open naar het zuidoosten en bij zware deining wordt er niet afgemeerd.

De kade ligt aan de rand van het centrum, op tien minuten lopen van de kanalen en de markt. De overdekte markthal is dagelijks open en is de beste plek om de streek te proeven.

Voor Montpellier, Pézenas en de lagune heb je vervoer nodig. Er is een station in Sète met treinen naar Montpellier in een half uur, dus zelf gaan kan hier eenvoudiger dan bij de meeste havens.