Cruises naar Sandnessjøen

Zeven bergtoppen op een rij

Er komen 567 reizen langs in Sandnessjøen en er vertrekt er geen enkele. Achter de plaats staat een bergrug met zeven toppen naast elkaar, tussen de negenhonderd en ruim duizend meter hoog.

Ze heten de Zeven Zusters, en ze staan zo regelmatig achter elkaar dat het van zee gezien aangeharkt lijkt. Bij het binnenvaren komen ze een voor een in beeld.

Er hoort een verhaal bij dat je op deze kust vaker tegenkomt. Het zijn de zeven dochters van de trollenkoning, die met de andere trollen op de vlucht waren voor het daglicht en niet op tijd thuis waren; toen de zon opkwam werden ze steen.

In diezelfde sage zit ook de doorboorde berg Torghatten verderop, en de trol die de pijl afschoot. Wie deze kust afvaart, ziet de hele vertelling als een reeks bergen langs de route staan.

De toppen zijn te beklimmen, met een pad dat op enkele ervan flink steil wordt. Voor een aanloop van een half uur is dat geen optie.

Een brug van ruim een kilometer

Bij de plaats ligt een tuibrug die de eilanden met het vasteland verbindt en die er ongewoon uitziet.

De Helgelandbrug is in 1991 geopend, is bijna elfhonderd meter lang en heeft één pyloon van honderdvijfenzestig meter. De rijbaan is opvallend smal en dun, waardoor het geheel eruitziet als een strak gespannen lijn.

Dat is met opzet zo ontworpen. Een lichte, slanke constructie was goedkoper en verdroeg de zware wind langs deze kust beter dan een zwaar dek.

Voor de bouw ervan was Sandnessjøen alleen per boot bereikbaar. Dat geldt voor een groot deel van deze kust: het gebied bestaat uit duizenden eilanden, en tot ver in de twintigste eeuw was de veerboot de enige verbinding.

Je vaart er onderdoor bij het aanlopen. Wij hebben de tarieven, reistijden en toegankelijkheid niet ter plaatse gecontroleerd.

Een dichter die pastoor was

Op een half uur rijden ligt Alstahaug, en daar staat een kerk uit de twaalfde eeuw met een pastorie ernaast.

Daar woonde van 1689 tot 1707 Petter Dass, en die is voor Noorwegen wat Vondel voor Nederland is. Hij was pastoor van deze gemeente en schreef daarnaast gedichten die door het hele land werden overgeschreven en gezongen.

Zijn bekendste werk beschrijft deze kust: de bergen, de vis, het weer en de mensen, in verzen die eeuwenlang uit het hoofd werden geleerd. Het is het eerste grote werk over Noord-Noorwegen door iemand die er zelf woonde.

Volgens de overlevering hebben de vissers langs deze kust na zijn dood honderd jaar lang een zwarte lap in het zeil gehouden als teken van rouw. Of dat werkelijk zo is, valt niet te bewijzen; dat het verhaal bestaat, zegt genoeg over zijn plaats hier.

Naast de oude pastorie staat sinds 2007 een museum dat als een wig in de heuvel is gebouwd, met een gang die naar het licht toe loopt. Het is ontworpen door hetzelfde bureau dat het operagebouw in Oslo maakte.

Waar de poolcirkel ligt

Op dit stuk van de route gebeurt iets waar aan boord aandacht aan wordt besteed.

Even ten noorden van Sandnessjøen kruist het schip de poolcirkel, op zesenzestig graden drieëndertig minuten. Vanaf die lijn komt de zon minstens één dag per jaar niet onder en minstens één dag niet op.

Op een eilandje langs de vaarweg staat daarvoor een witte globe van een meter of zeven hoog, in 1990 neergezet. Die wordt omgeroepen en er wordt langsgevaren.

Aan boord hoort er een gebruik bij: wie de poolcirkel voor het eerst passeert, krijgt een lepel levertraan of een schep ijs in de nek, afhankelijk van de vaarrichting. Dat is folklore van de rederij en geen oud zeemansgebruik.

De lijn zelf schuift trouwens. De aardas wiebelt in een cyclus van ruim veertigduizend jaar, en de poolcirkel verschuift daardoor op dit moment ongeveer vijftien meter per jaar naar het noorden.

Het hele jaar door

Januari telt 44 reizen, maart 41 en oktober 40. April telt er 19 en juni 19.

Alle 567 aanlopen zijn van Hurtigruten en duren tien tot veertien dagen; dit ligt op de kustlijn van Bergen naar Kirkenes, die sinds 1893 elke dag vaart.

Het schip ligt hier kort, en of dat overdag of 's nachts valt hangt van de vaarrichting af. Kijk dat in de dienstregeling na, zeker als je de Zeven Zusters wilt zien.

In de zomer is het hier vijftien graden en de hele nacht licht; in de winter rond het vriespunt met een paar uur schemering. Het regent op deze kust veel.

Waar je op moet letten

• Blijf aan dek bij het invaren voor de zeven toppen.
• Het schip ligt hier kort; kijk de dienstregeling na.
• De poolcirkel wordt vlak hierna gepasseerd en omgeroepen.
• De bergen beklimmen kost een dag, niet een aanloop.
• Neem regenkleding mee, ook in juli.