Cruises naar Ajaccio

Een Frans eiland dat zich niet Frans voelt

Corsica hoort bij Frankrijk, en toch merk je binnen tien minuten dat het geen gewoon Frans departement is.

Het eiland ligt dichter bij Italië dan bij Frankrijk: tachtig kilometer van Toscane en tweehonderd van de Franse kust. Het is eeuwenlang van Genua geweest en pas in 1768 aan Frankrijk verkocht, een jaar voor de geboorte van zijn beroemdste inwoner.

Dat verleden zit in de taal. Het Corsicaans staat dichter bij het Italiaans dan bij het Frans, en de plaatsnamen zijn er vaak in twee vormen: Ajaccio heet in het Corsicaans Aiacciu.

Het is ook een eiland van bergen. Er lopen ruim twintig toppen boven de tweeduizend meter, op een eiland dat maar honderdtachtig kilometer lang is, en vanaf zee zie je in het voorjaar sneeuw boven de palmen.

De man die hier werd geboren

Op 15 augustus 1769 werd in een huis in de oude stad Napoleon Bonaparte geboren, en de stad leeft daar tot op vandaag van.

Dat huis, de Maison Bonaparte, is te bezoeken en ingericht met meubels van de familie. Het is minder groots dan bezoekers verwachten: het waren lage edelen zonder veel geld, en het huis is een gewoon stadshuis aan een smalle straat.

Corsica was op dat moment nog maar een jaar Frans. Napoleon groeide op als Corsicaan, sprak Frans met een accent waar hij op school mee werd gepest, en heeft het eiland later nauwelijks meer bezocht.

In de stad staan verder een standbeeld op de Place Foch, een groot ruiterbeeld op de Place d'Austerlitz met zijn overwinningen in de sokkel gebeiteld, en een museum met de kunstverzameling die zijn oom kardinaal Fesch bijeenbracht. Dat museum heeft na het Louvre de grootste verzameling Italiaanse schilderkunst van Frankrijk.

In de kathedraal uit 1593 is hij gedoopt; het doopvont staat er nog.

De bloedrode rotsen buiten de baai

Wie de stad in een uur heeft gezien, heeft aan de kust meer.

Ten westen van de baai liggen de Îles Sanguinaires, vier rotseilandjes met een vuurtoren op de grootste. De naam betekent bloederig en verwijst naar de kleur die het gesteente bij zonsondergang krijgt; er varen boten heen en het is ongeveer een uur varen.

Verder noordelijk, bij Piana, liggen de Calanches: rotsformaties van rood graniet die honderden meters boven zee uit steken, uitgesleten tot torens en bogen. Dat gebied staat op de Werelderfgoedlijst en is ongeveer anderhalf uur rijden over een smalle bergweg.

Landinwaarts loopt het snel omhoog. Op een uur rijden zit je in bergdorpen op achthonderd meter, met kastanjebossen en een compleet ander klimaat dan aan de kust.

Het eiland is voor twee vijfde natuurpark en er loopt een beroemd wandelpad overheen, de GR20, dat als een van de zwaarste van Europa geldt. Wij hebben de afstanden, reistijden en tarieven niet ter plaatse gecontroleerd.

De geur die je van zee al ruikt

Over de heuvels van Corsica ligt een dichte begroeiing van lage struiken die de maquis heet.

Het is een wirwar van cistusroos, mirte, jeneverbes, lentisk, rozemarijn en tijm, vaak manshoog en vrijwel ondoordringbaar. In het voorjaar bloeit het en dan is de lucht eromheen zwaar van de hars en de kruiden.

Napoleon zou in ballingschap hebben gezegd dat hij zijn eiland met gesloten ogen aan die geur zou herkennen. Of hij dat precies zo heeft gezegd valt niet hard te maken, maar dat je het vanaf het water ruikt klopt.

De maquis heeft ook een geschiedenis. Wie zich op dit eiland aan het gezag wilde onttrekken verdween erin, en dat gebruik is in de Tweede Wereldoorlog aan het Franse verzet zijn naam gaan geven.

Praktisch levert diezelfde begroeiing in de zomer een risico op: het is kurkdroog en er woeden dan geregeld branden, waardoor wegen dicht kunnen gaan.

September springt eruit

September telt 148 reizen, augustus 73 en juli 63. In januari komt hier niets langs, in november 1 en in december 5.

Dat september ruim twee keer zo hoog uitkomt als augustus is opvallend voor een mediterrane haven. Het heeft ermee te maken dat een deel van de schepen die hier langskomen in het najaar hun laatste rondes maakt voordat ze naar het Caribisch gebied verhuizen.

Voor de bezoeker is dat gunstig. In juli en augustus loopt het hier op naar dertig graden en is het eiland vol met Franse en Italiaanse vakantiegangers; in september is het rustiger en is de zee nog warm.

204 van de 473 reizen duren zes tot negen dagen en 195 tien tot veertien. Ze vertrekken uit Mallorca (130), Civitavecchia (116) en Barcelona (95).

De havens die het vaakst op dezelfde reizen staan zijn Barcelona, Mallorca, La Spezia en Malta.

Waar je op moet letten

• De kade ligt aan de stad; de oude stad is te lopen.
• Het geboortehuis is klein; reken op een half uur.
• De bergwegen zijn smal en de rit naar de Calanches duurt lang.
• September is het drukst en meteen de aangenaamste maand.
• Van november tot februari vaart hier vrijwel niets.