Cruise Algerije

Het grootste land van Afrika, met drie havens in het aanbod

Er zijn 31 boekbare reizen die Algerije aandoen, langs 3 havens. Algiers staat op 21 reizen, Annaba op 8 en Oran op 2; de optelsom komt hoger uit dan het aantal reizen omdat een deel van de schepen twee havens aandoet.

Dit is met bijna tweeënhalf miljoen vierkante kilometer het grootste land van Afrika, en meer dan viervijfde daarvan is Sahara. Wat je aandoet is de smalle strook langs de Middellandse Zee waar vrijwel de hele bevolking woont.

9 van de 31 reizen duren vijftien dagen of langer en 8 acht of negen dagen. De vertrekhavens zijn Malta, Barcelona en Civitavecchia, met Malta op 6 en Civitavecchia op 5; dit ligt op de rondjes door de westelijke Middellandse Zee die de Afrikaanse kust meenemen.

De goedkoopste reis begint bij €1.689 per persoon; er varen dertien schepen en de rederijen zijn Explora Journeys, Ponant, Azamara Cruises en Silversea Cruises, met Ponant op 7 reizen en Azamara op 6.

Een bestemming waar bijna niemand komt

Algerije ontvangt naar verhouding zeer weinig buitenlandse bezoekers, en dat is voor een land met deze kust en deze geschiedenis opmerkelijk.

Daar zijn redenen voor. Het land heeft in de jaren negentig een burgeroorlog gekend die naar schatting honderdduizenden levens heeft gekost en die het toerisme volledig heeft stilgelegd. Daarna is de toegang jarenlang moeilijk gebleven: visa werden mondjesmaat verstrekt en er was weinig aanbod.

Wat je daarvan merkt: je bent geen doorsnee verschijning aan wal. Er is geen ingesleten toeristische bedrijfstak, de mensen reageren nieuwsgierig en vriendelijk, en tegelijk is er weinig geregeld voor bezoekers.

Voor cruisepassagiers loopt de toegang via het schip, dat de toestemming voor bezoek aan wal collectief regelt. In de praktijk betekent dat vaak dat je alleen met een excursie het havengebied uit mag; vraag vooraf na wat er voor jouw reis geldt.

Kijk daarnaast het reisadvies na. Dat verschilt sterk per streek: voor het zuiden en de grensgebieden geldt een veel zwaarder advies dan voor de kuststeden waar deze schepen komen.

De kasba boven de baai

Algiers klimt vanaf de haven tegen de heuvels op en de stad heet in het Frans de witte, naar de gepleisterde gevels.

Bovenaan ligt de kasba, de oude stad uit de Ottomaanse tijd, sinds 1992 op de Werelderfgoedlijst. Het is een wirwar van steile straatjes, trappen en overbouwde doorgangen, met paleizen en moskeeën ertussen en woningen die tegen elkaar aan zijn gebouwd.

Dat is geen museum. Er wonen mensen, een deel van de panden is bouwvallig en er wordt met wisselend succes gerestaureerd. Ga er met een gids heen, want verdwalen is er eenvoudig en de wijk heeft een reputatie waar de inwoners zelf verdeeld over zijn.

Deze buurt heeft bovendien een plaats in de geschiedenis. In 1957 speelde zich hier de slag om Algiers af, waarbij het Franse leger met huiszoekingen, arrestaties en martelingen het verzetsnetwerk in de kasba oprolde. De film die daarover in 1966 is gemaakt, wordt tot op vandaag op militaire academies vertoond.

Beneden ligt de stad die de Fransen bouwden: brede boulevards met arcades langs het water, in dezelfde stijl als Parijs. Daar staat ook het postkantoor uit 1910, in een mengvorm van Moorse en Europese bouwkunst.

Op de heuvel erboven staat het monument voor de martelaren van de onafhankelijkheidsoorlog: drie betonnen palmbladeren van tweeënnegentig meter hoog, uit 1982, met een museum eronder.

Honderdtweeëndertig jaar Frankrijk

Er is één gegeven dat dit land onderscheidt van zijn buren en dat alles verklaart wat je ziet.

Frankrijk viel Algiers binnen in 1830 en heeft het land daarna niet als kolonie of protectoraat bestuurd, zoals Tunesië en Marokko, maar als deel van Frankrijk zelf. Er waren departementen met prefecten, er zaten afgevaardigden in het parlement in Parijs, en er woonden op het hoogtepunt bijna een miljoen Europeanen.

Dat is de reden dat de onafhankelijkheidsoorlog tussen 1954 en 1962 zo hard is gevoerd. Voor de Franse staat ging het niet om een verre bezitting maar om eigen grondgebied, en de oorlog heeft in Frankrijk de Vierde Republiek onderuit gehaald en De Gaulle aan de macht gebracht.

De aantallen zijn omstreden en hoog: Algerije spreekt van anderhalf miljoen doden, Frans onderzoek komt lager uit, en over de martelingen en de verdwijningen is pas decennia later officieel erkenning gekomen.

Wat er is gebleven: het Frans, dat in het onderwijs en het bedrijfsleven nog altijd wordt gebruikt zonder officieel te zijn, en een verhouding met Frankrijk die per jaar wisselt tussen samenwerking en verwijdering.

De officiële talen zijn Arabisch en Tamazight, de Berbertaal, die in 2016 die status kreeg. In de Kabylie ten oosten van Algiers is dat de taal van alledag.

De stad van Augustinus

Annaba, in het oosten bij de Tunesische grens, is de tweede haven van dit aanbod en de reden om er te komen is achttienhonderd jaar oud.

Hier lag Hippo Regius, een Romeinse havenstad. Augustinus was er bisschop van 395 tot 430 en heeft er zijn Belijdenissen en het grootste deel van zijn werk geschreven; hij stierf er terwijl de Vandalen de stad belegerden.

Van dat Hippo is een opgraving over: straten, een forum, badhuizen, woonhuizen met mozaïekvloeren en de resten van de basiliek waar hij preekte. Er is een museum bij met de mozaïeken.

Op de heuvel erboven staat de basiliek die de Fransen in de negentiende eeuw hebben gebouwd, met een reliek en met uitzicht over de vlakte. Die is in gebruik en te bezoeken.

Elders langs deze kust liggen meer Romeinse resten. Tipaza, zeventig kilometer ten westen van Algiers, staat op de Werelderfgoedlijst en ligt aan zee: een stad met een theater, graftombes en een basiliek, met de zee erachter. Dat is vanaf Algiers de gangbare excursie.

De grote Romeinse steden Timgad en Djémila liggen in het binnenland, op honderden kilometers, en die haal je niet op een havendag.

Seizoen en praktische zaken

Januari telt 5 reizen, april 4 en oktober 4. Maart en de maanden juni tot en met september komen uit op nul.

Het weer aan de kust is dat van de Middellandse Zee: zomers van dertig graden en droog, winters van twaalf tot zeventien graden met regen. Voorjaar en najaar zijn het aangenaamst en dat is ook waar dit aanbod zich op richt.

Over geld moet je hier vooraf nadenken. De dinar is niet convertibel: je kunt hem buiten het land niet kopen en niet verkopen, en pinnen met een buitenlandse kaart lukt vrijwel nergens. Neem contant geld in euro's mee en wissel bij een bank of bij het wisselkantoor dat de excursie aanwijst.

Er bestaat daarnaast een parallelle markt met een aanmerkelijk gunstigere koers. Die is niet legaal en het is niet verstandig daarop in te gaan.

Alcohol is te koop in een beperkt aantal zaken en hotels en wordt in het openbaar niet gedronken. Kleding: schouders en knieën bedekt, en dat geldt voor mannen en vrouwen.

Tijdens de ramadan verandert de dagindeling ingrijpend en is er overdag weinig open. Fotografeer geen militaire of overheidsgebouwen, en vraag mensen om toestemming.

Het weekend valt hier op vrijdag en zaterdag; zondag is een gewone werkdag.

Waar je op moet letten

• Aan wal gaan loopt via het schip; vaak alleen met een excursie.
• De dinar is niet convertibel; neem contant euro's mee.
• Kijk het reisadvies per streek na; het zuiden en de kust verschillen sterk.
• Ga met een gids de kasba in.
• Timgad en Djémila liggen te ver voor een havendag; Tipaza niet.
• Het weekend is vrijdag en zaterdag.