Cruises naar Xeo Quyt

Zevenenzestig reizen, en ze zijn alle zevenenzestig hetzelfde

Er komen 103 reizen langs in Xeo Quyt en er vertrekt er geen enkele. Wat dit record bijzonder maakt is dat er geen enkele variatie in zit.

Alle zevenenzestig komen van dezelfde rederij. Alle zevenenzestig duren zeven nachten. Alle zevenenzestig beginnen in dezelfde haven. En er staat bij alle zevenenzestig precies een vaargebied, dat bovendien klopt.

Wij hebben nageteld hoe vaak dat voorkomt. Van alle havens met vijftig of meer reizen zijn er achtentwintig waar de rederij, de reisduur en de vertrekhaven alle drie maar een waarde hebben; op de rest staan er vier tot tien rederijen en een stuk of tien verschillende lengtes.

Acht van die achtentwintig zijn trouwens Noorse plaatsjes die alle acht op precies driehonderdzesenzestig reizen staan, met dezelfde rederij, dezelfde elf nachten en hetzelfde vertrek uit Bergen. Dat is de Noorse kustdienst, die elke dag van het jaar vaart, en dat getal is dus geen toeval maar een dienstregeling.

Hier is het aanbod een enkel product dat met twee schepen wordt gevaren.

Dat heeft een praktisch gevolg dat prettig is: er valt niets te vergelijken en dus ook niets fout te kiezen. Wie hier langs wil, boekt die ene reis, en de vraag is alleen wanneer en op welk schip.

De prijzen liggen navenant dicht bij elkaar: van tweeduizend euro tot vierduizend achtendertig. Dat is een smalle band, en dat is precies wat je verwacht als het om een identieke reis gaat waarvan alleen de datum en de hut verschillen.

Bij zestien van de zevenenzestig ontbreekt het bedrag. Vraag die op; het gaat om dezelfde reis, dus het antwoord ligt in de buurt van de bedragen die er wel staan.

Elke reis begint in een ander land

Dit is Vietnam, en alle zevenenzestig reizen beginnen in Cambodja.

De vertrekhaven ligt aan de Mekong ten noordoosten van Phnom Penh. Van daar zakt het schip de rivier af, gaat de grens over en vaart door de delta naar het zuiden.

Dat betekent iets waar je op moet letten voordat je boekt. Zo'n reis vraagt twee visa, of in elk geval papieren voor twee landen, en de grensovergang gebeurt onderweg terwijl je aan boord bent.

De buurhavens van deze pagina zijn dan ook grotendeels Cambodjaans: Kampong Cham, Cambodja, Angkor Ban, Cambodia, Oudong, Cambodja en Kampong Tralach, Cambodja, met daarnaast Tan Chau, Sa Dec en Cai Be in de delta.

Ons valt in die lijst nog iets kleins op. Bij de ene buurhaven staat het land in het Nederlands en bij de andere in het Engels, in dezelfde lijst en in dezelfde regel. Dat is een restje van de bron dat wij niet zelf gaan aanpassen.

Er wordt 9 maanden per jaar gevaren, met november op tien en maart op negen als drukste. In mei, juni en juli komt er niets, en dat is het begin van het regenseizoen.

Dit is geen kade maar een moerasbos

Wij moeten hier eerlijk zijn over wat dit is, want het staat in het bestand als haven en dat is het niet.

Wat hier ligt is een beschermd stuk moerasbos van ongeveer twintig hectare in de provincie Dong Thap, met kanalen erdoorheen en cajeputbomen die met de voeten in het water staan. Er is geen dorp, geen kade en geen aanlegsteiger.

Een rivierschip van honderdvijftig passagiers kan daar niet komen, en dat is geen gegeven uit het bestand maar een gevolgtrekking van ons; wij zetten dat er met opzet bij. Het schip meert elders in de delta en je gaat over de weg verder.

Het laatste stuk gaat het water op in een houten roeibootje, met twee of drie mensen tegelijk, tussen de stammen door. Dat is de enige manier om er te komen en het is ook wat het bezoek de moeite waard maakt.

Vraag bij het boeken na waar het schip werkelijk afmeert en hoe lang de rit erheen duurt. Wij hebben de afstanden, vaartijden en tarieven niet ter plaatse gecontroleerd.

Wat er in dat bos verborgen lag

Dit moeras is niet om de natuur beschermd maar om wat er tussen 1960 en 1975 in zat.

Het was in die jaren een commandopost van de Vietnamese bevrijdingsbeweging in deze provincie, en het is uitgekozen om precies de reden waarom er nu roeibootjes doorheen varen: er kwam niemand. Het bos is te nat voor voertuigen, te dicht voor waarneming uit de lucht en te ondiep voor patrouilleboten.

Wat er stond waren bunkers en schuilplaatsen, deels onder water, waar men zich bij een aanval in terugtrok. Een deel daarvan is bewaard en te bezichtigen, met de smalle kokers waar mensen dagen in doorbrachten.

Het gebied ligt op nog geen twintig kilometer van een basis van de tegenpartij, en dat is het punt van deze plek. Een staf die jarenlang binnen gehoorsafstand van de vijand werkte, zonder gevonden te worden.

Het bos is na de oorlog als gedenkplaats aangewezen en daarmee ook als natuurgebied bewaard gebleven. Er broeden reigers en er leven slangen en vleermuizen, en dat is een neveneffect van de geschiedenis.

Waar je verder doorheen vaart

De delta waar dit in ligt is een gebied van veertigduizend vierkante kilometer waar ongeveer zeventien miljoen mensen wonen.

Het is een van de dichtstbevolkte landbouwgebieden ter wereld en het levert het merendeel van de rijst van dit land. Alles gaat er over water: de markten, het vervoer, de scholen.

Op zo'n reis van zeven nachten kom je daar een aantal keer aan wal. Er is een dorp dat van bakstenen leeft en een dat rijstpapier maakt, er zijn drijvende markten waar vanuit boten wordt verkocht, en er is een bloementeeltdorp dat rond het maanjaarwisselingsfeest het hele land bevoorraadt.

Reken op warm en vochtig weer. In het seizoen waarin hier wordt gevaren, van augustus tot en met april, loopt het overdag tegen de dertig graden en is het in de ochtend het aangenaamst.

Neem lange mouwen mee voor de muggen in het moerasbos en schoenen die nat mogen worden. Dat laatste is geen overbodige raad.

Waar je op moet letten

• Dit is geen aanlegplaats. Het schip meert elders en je gaat over de weg en per roeiboot.
• Alle reizen beginnen in Cambodja. Reken op papieren voor twee landen.
• Er is maar een product. Zeven nachten, een rederij, twee schepen.
• In mei, juni en juli vaart hier niets. Dat is het regenseizoen.
• De prijzen liggen dicht bij elkaar, tussen tweeduizend en vierduizend euro.
• Neem lange mouwen mee. Je gaat een moerasbos in.