Cruises naar Porto Empedocle, Sicily

Oktober is hier de drukste maand, en er komen alleen kleine schepen

Er komen 43 reizen langs in Porto Empedocle, Sicily en er vertrekt er geen enkele. Voor een Siciliaanse haven is de kalender hier ongewoon.

oktober telt elf aanlopen en mei zeven; september komt op zes. Juli en augustus, de maanden waarin de rest van het eiland volloopt, komen samen niet verder dan zes. Van december tot en met april is er niets.

Dat heeft met de hitte te maken. In juli en augustus loopt het hier landinwaarts tegen de veertig graden, en het archeologische terrein waarvoor men komt ligt in de open zon zonder schaduw.

De schepen die hier komen zijn klein: zeilschepen, jachten en expeditieschepen van zes rederijen. Er past hier geen groot cruiseschip, en dat merk je aan de drukte aan wal.

Bij vijf van de zevenendertig reizen ontbreekt de prijs. De bedragen lopen van achtentwintighonderdnegenenzestig euro tot bijna twintigduizend; twaalf reizen vertrekken uit Civitavecchia en twaalf uit Malta.

De reden dat je hier ligt, staat vijf kilometer verderop

Dit is een werkhaven met een zwavel- en cementkade, en dat is niet waarvoor je komt.

Vijf kilometer landinwaarts ligt op een rug boven zee een reeks Griekse tempels uit de vijfde eeuw voor Christus. Het terrein beslaat ruim dertienhonderd hectare en is daarmee een van de grootste archeologische vindplaatsen ter wereld.

De stad die hier stond, is rond 580 voor Christus gesticht door kolonisten van elders op het eiland en groeide uit tot een van de grootste van de Griekse wereld. Op haar hoogtepunt woonden er naar schatting twee- tot driehonderdduizend mensen.

Wat er staat zijn de resten van een stuk of acht tempels op een rij, met daartussen graven, muren en een heiligdom. Reken op drie tot vier uur als je het hele terrein wilt doen, en op anderhalf uur voor alleen het oostelijke deel.

Er is nauwelijks schaduw en de afstanden zijn groot. Neem water mee en ga vroeg, want er rijdt een pendelbus tussen de twee ingangen die je een klim bespaart.

Waarom er een tempel nog helemaal overeind staat

Van de tempels daar is er een die vrijwel gaaf is, en de reden daarvoor is niet dat hij beter gebouwd was.

Hij is in de zesde eeuw na Christus tot christelijke kerk verbouwd. Er zijn bogen in de wanden gehakt en het gebouw is in gebruik gebleven; wat in gebruik is, wordt onderhouden en niet gesloopt. Zo staat hij er nog met zijn zesendertig zuilen en zijn beide gevels.

De andere tempels daar zijn wel gesloopt. De grootste van allemaal was een van de omvangrijkste die de Grieken ooit hebben gebouwd, ruim honderd meter lang, en hij is nooit afgemaakt; na aardbevingen is hij eeuwenlang als steengroeve gebruikt.

Waar die stenen naartoe zijn gegaan, is bekend. Een deel is in de achttiende eeuw gebruikt om de havenhoofden van deze plaats te bouwen. De pier waar je schip aan ligt, is dus voor een deel van een Griekse tempel gemaakt.

In dat bouwwerk stonden stenen reuzen van bijna acht meter hoog tussen de zuilen. Een daarvan is weer in elkaar gezet en ligt op de grond op het terrein; een tweede staat in het museum ernaast.

Een schrijver en de stad die hij verzon

Deze plaats heeft sinds 2003 twee namen, en de tweede is verzonnen.

Hier is in 1925 een schrijver geboren die een lange reeks misdaadromans heeft geschreven rond een commissaris in een Siciliaans stadje. Dat stadje bestaat niet, maar het is onmiskenbaar op deze plaats gebaseerd, tot aan de haven en de zwavelkade toe.

De boeken zijn in tientallen talen vertaald en de televisieserie die ervan is gemaakt, wordt in heel Europa uitgezonden. De gemeenteraad heeft daarop besloten de verzonnen naam officieel aan de echte toe te voegen, en die staat nu op de borden.

Er is een ding dat je moet weten voordat je hierheen komt met de serie in je hoofd. Die is niet hier opgenomen maar honderdvijftig kilometer oostelijker, in een paar barokke stadjes die er heel anders uitzien.

Wat je hier wel vindt is het stadje zoals het in de boeken staat: een werkhaven met een trap naar de bovenstad, cafes aan het plein en weinig opsmuk. Dat is voor liefhebbers precies goed en voor anderen een kort bezoek.

De witte rots aan de kust

Vier kilometer westelijk ligt een kliffrand die uit wit mergel bestaat en die als een reeks brede treden naar zee afloopt.

Het gesteente is bijna spierwit en zacht, en het steekt scherp af tegen het blauw van het water eronder. Het is de meest gefotografeerde plek van deze kust.

Diezelfde zachtheid is het probleem. Het gesteente brokkelt af onder de voeten van bezoekers en er zijn de afgelopen jaren stukken naar beneden gekomen; de toegang is meermalen beperkt of gesloten geweest.

Vraag dus na of je er nu op mag voordat je een excursie boekt. Vanaf het strand ernaast en vanaf zee is de formatie hoe dan ook te zien, en vanaf het water eigenlijk het beste.

Wij hebben de afstanden, vaartijden, openingstijden en tarieven niet ter plaatse gecontroleerd.

Waar je op moet letten

• De tempels liggen vijf kilometer landinwaarts; reken op drie tot vier uur voor het hele terrein.
• Er is nauwelijks schaduw. Neem water mee en ga vroeg.
• Oktober en mei zijn de drukste maanden, niet de zomer.
• De televisieserie is hier niet opgenomen maar honderdvijftig kilometer oostelijker.
• Vraag na of de witte rots toegankelijk is; die is meermalen gesloten geweest.
• Alleen kleine schepen komen hier. Bij vijf reizen ontbreekt de prijs.