Cruises naar Kralendijk, Bonaire

Een Nederlandse gemeente waar je met dollars betaalt

Er komen 542 reizen langs in Kralendijk en er vertrekt er geen enkele. Voor een Nederlandse reiziger is dit de meest bijzondere aanloophaven in het hele Caribisch gebied, want je gaat hier aan land in Nederland.

Bonaire is sinds 10 oktober 2010 een bijzondere gemeente van Nederland. Er is een gezaghebber in plaats van een burgemeester en een eilandsraad in plaats van een gemeenteraad, maar bestuurlijk hoort het bij het land.

De munt is alleen geen euro. Bonaire is in 2011 op de Amerikaanse dollar overgegaan, omdat het eiland economisch op de Verenigde Staten en de buureilanden is gericht en niet op Europa. Een Nederlandse gemeente waar je in dollars afrekent, en dat blijft vreemd.

Nederlands is er een officiële taal en op straat wordt Papiaments gesproken, met veel Engels en Spaans ertussendoor. Je kunt hier dus in je eigen taal terecht, wat elders in de regio zelden lukt.

Het hele eiland is een duikpark

Rond Bonaire is de zee vanaf de vloedlijn tot zestig meter diepte beschermd, en dat is al zo sinds 1979.

Dat was een van de eerste zeereservaten ter wereld, en het is er streng: niet ankeren, geen vis schieten, geen koraal aanraken en niets meenemen. Wie het water in gaat om te duiken of te snorkelen betaalt een natuurbijdrage.

Wat het zo ongewoon maakt is dat je er niet voor de boot op hoeft. Het rif begint vlak onder de kust, en langs de kustweg staan gele stenen met namen erop die de duikplekken aangeven; je parkeert, loopt het water in en bent er.

Er zijn tientallen van die plekken, en de bekendste liggen bij het onbewoonde eilandje Klein Bonaire voor de kust, waar een watertaxi heen vaart.

Voor wie niet duikt: snorkelen volstaat, want op veel plekken zit het koraal al op twee tot vier meter. Wij hebben de tarieven, reistijden en openingstijden niet ter plaatse gecontroleerd.

Flamingo's die hier ook echt broeden

In het zuiden van het eiland ligt het Pekelmeer, en dat is een van de weinige plekken ter wereld waar de Caribische flamingo nog broedt.

Er zijn er wereldwijd maar een handvol van die broedplaatsen, en die op Bonaire is er een van; er verblijven duizenden vogels. Het broedgebied zelf is afgesloten en niet toegankelijk, want de dieren verlaten hun nest bij verstoring.

Je ziet ze wel vanaf de weg langs de zoutpannen, en vaak ook in de vlakke baaien in het noorden. Hun kleur komt uit hun voedsel: kleine kreeftachtigen uit dat zoute water.

In het noorden ligt het nationaal park Washington Slagbaai, ruim vijfduizend hectare met cactussen, leguanen en baaien, waar je met een terreinwagen doorheen rijdt.

Op het eiland lopen bovendien wilde ezels rond, nakomelingen van lastdieren die er in de zeventiende eeuw naartoe zijn gebracht.

De zoutpannen en de hutjes ernaast

Aan de zuidkant liggen witte bergen zout en vlakken water in tinten roze, en dat is het oudste bedrijf van het eiland.

De West-Indische Compagnie won hier vanaf de zeventiende eeuw zout, wat toen onmisbaar was om vis en vlees te bewaren. Het werk werd gedaan door tot slaaf gemaakte mensen, in ondiep water en volle zon.

Langs de kust staan nog rijen kleine stenen hutjes, ongeveer anderhalve meter hoog. Daar sliepen de zoutarbeiders, met meerdere mensen in één hut; rechtop staan kon er niet. Ze zijn bewaard en te bezoeken, en er staat uitleg bij.

Dat is Nederlandse geschiedenis en het staat er zo. Wie een dag op Bonaire invult, doet er goed aan dit stuk niet over te slaan voor het strand.

Bij de pannen staan verder gekleurde obelisken uit 1838, die schepen aangaven bij welke pier ze moesten laden. Er wordt nog steeds zout gewonnen, tegenwoordig machinaal.

Buiten de orkaangordel, en toch een winterhaven

December telt 103 reizen, februari 97 en januari 92. Juni telt er 9 en mei en juli elk 10.

Bij de meeste Caribische eilanden komt zo'n zomerdip door het orkaanseizoen, maar dat geldt hier niet: Bonaire ligt met Aruba en Curaçao ver ten zuiden van de baan die orkanen meestal volgen en wordt zelden geraakt.

De reden is dus puur de vloot. De schepen die hier in de winter varen, zitten in de zomer in Europa of Alaska, en dan komt er niemand langs. Wie in juli wil, kan dat wel gewoon vliegen.

214 van de 542 reizen duren tien tot veertien dagen en 138 vijftien dagen of langer. Ze vertrekken uit Miami (153), Fort Lauderdale (110) en La Romana (107).

De havens die het vaakst op dezelfde reizen staan zijn Willemstad, Curacao, Oranjestad, Aruba, La Romana en Miami, met Aruba op 509 en Curaçao op 503; de drie eilanden staan vrijwel altijd samen op een reis.

Waar je op moet letten

• Je betaalt in Amerikaanse dollars, niet in euro's.
• De kade ligt in het centrum; alles is te lopen.
• Snorkelen kan vanaf de kant; je hebt geen boot nodig.
• Raak geen koraal aan en gebruik zonnebrand zonder oxybenzon.
• De slavenhutjes in het zuiden horen bij het bezoek.