Cruises naar Kailua Kona

Waar het koninkrijk zijn eigen goden afschafte

Er komen 241 reizen langs in Kailua Kona en er vertrekt er geen enkele. Aan deze baai is in 1819 een besluit genomen dat de hele Hawaïaanse samenleving heeft omgegooid.

Kamehameha I, de koning die de eilanden had verenigd, stierf hier in mei van dat jaar. Zijn opvolger Liholiho stond daarna voor de vraag wat er met het kapu-stelsel moest gebeuren: het net van verboden dat bepaalde wat heilig was en wie wat mocht.

Een van die verboden was dat mannen en vrouwen niet samen mochten eten. Bij een feestmaal in november ging Liholiho, op aandringen van zijn moeder Keopuolani en van Kaahumanu, de belangrijkste weduwe van zijn vader, bij de vrouwen aan tafel zitten.

Daarmee viel het stelsel. In de maanden erna werden tempels afgebroken en godenbeelden verbrand, en dat gebeurde vóórdat de eerste zendelingen aankwamen.

Die kwamen in april 1820 aan, hier in Kailua, en troffen een geloof aan dat al was opgeruimd. De kerk die zij bouwden staat er nog, in steen uit 1837, met balken van ohia-hout.

Koffie die maar op één helling groeit

Achter de stad ligt een strook land waar als enige plek in de Verenigde Staten op grote schaal koffie wordt verbouwd.

Die strook is ongeveer vijftig kilometer lang en op zijn breedst een paar kilometer, op de westhelling van de vulkanen Hualalai en Mauna Loa, tussen ruwweg tweehonderd en zevenhonderd meter hoogte. Er staan honderden boerderijen op, de meeste van een paar hectare.

Wat die strook bijzonder maakt is het dagritme. De ochtenden zijn zonnig, in de middag trekken er wolken van zee tegen de helling op die de struiken schaduw geven, en de nachten zijn mild; daar komt poreuze vulkanische grond bij die water direct doorlaat.

Dat is een combinatie die je zelden krijgt. De bonen worden met de hand geplukt, in meerdere rondes, omdat ze niet tegelijk rijp worden.

Op de naam wordt streng toegezien: alleen wat in dat gebied groeit mag Kona heten. Wat in winkels als Kona-melange staat, bevat vaak maar tien procent. Wij hebben de tarieven, reistijden en openingstijden niet ter plaatse gecontroleerd.

Een stukje Engeland aan een Hawaïaanse baai

Twintig kilometer zuidwaarts ligt Kealakekua Bay, en daar staat een monument op grond die niet Amerikaans is.

James Cook kwam hier in januari 1779 aan, tijdens het Makahiki-feest, en werd met veel eerbetoon ontvangen. Hij vertrok, kreeg mastschade in een storm en kwam terug, en die tweede keer liep het mis.

Na een geschil over een gestolen sloep probeerde hij de opperhoofd Kalaniopuu te gijzelen. Bij het handgemeen dat volgde is hij op 14 februari 1779 aan de waterkant gedood, samen met vier van zijn mariniers.

In 1874 is er een witte obelisk neergezet. De grond eronder is in 1877 aan Groot-Brittannië overgedragen en is sindsdien Brits.

Je komt er alleen over water of over een steil pad. De baai is een beschermd zeereservaat en het koraal er is een van de betere plekken om te snorkelen.

Roggen die 's nachts komen eten

Voor deze kust gebeurt 's avonds iets dat op een toevalligheid berust.

Hotels langs de kust zetten schijnwerpers op zee. Dat licht trekt plankton aan, en op dat plankton komen manta's af: roggen met een spanwijdte tot vier meter die zwevend door het water draaien om het binnen te filteren.

Ze zijn ongevaarlijk. Ze hebben geen stekel in hun staart, geen tanden om iets mee te doen, en ze komen dicht langs de zwemmers omdat het licht dat de zwemmers meebrengen is waar het voedsel zit.

De dieren zijn per stuk bekend: elke manta heeft een eigen vlekkenpatroon op de buik, en er wordt een register bijgehouden van honderden individuen met een naam.

De tochten gaan na zonsondergang. Of dat binnen de aanlegtijd van je schip past, hangt van de vaartijden af.

Het hele jaar door, met twee toppen

September telt 44 reizen, januari 41 en oktober 26. Juli telt er 10 en dat is de laagste maand.

Dat is een vlak jaar. Hier is de drukste maand ruim vier keer de stilste; bij Saint Thomas is dat ruim zeven keer en er zijn Caribische havens waar het verschil in de tientallen loopt. Hawaï heeft geen seizoen waarin het onaangenaam is.

De twee toppen komen uit twee soorten reizen. Januari is de eilandenronde vanuit Honolulu, september de overtocht vanaf de westkust van Noord-Amerika.

122 van de 241 reizen duren vijftien dagen of langer en 118 zes tot negen dagen. 129 vertrekken uit Honolulu, 24 uit Los Angeles en 23 uit Vancouver.

De havens die het vaakst op dezelfde reizen staan zijn Honolulu, Kauai, Hilo en Kahului, met Kauai op 199 en Hilo op 198.

Waar je op moet letten

• Er is geen kade; het schip ligt voor anker en je gaat met een tender.
• De tender zet je in het centrum af; de kerk en het paleis staan naast de steiger.
• Kona-koffie is streekgebonden; kijk op het etiket naar het percentage.
• Kealakekua Bay is alleen over water bereikbaar.
• Er is geen slecht seizoen; juli is alleen het rustigst.