Cruises vanuit Heraklion

Geen eiland maar een stad, en dat verandert de dag

Er komen 471 reizen langs in Heraklion en er vertrekken er 63. Dat eerste getal is bescheiden vergeleken met Mykonos of Santorini, en dat zegt iets over wat voor haven dit is.

Kreta is verreweg het grootste Griekse eiland, ruim tweehonderd kilometer lang, en Heraklion is met ongeveer honderdtachtigduizend inwoners de grootste stad. Dat is geen dorp met witte huizen maar een havenstad met kantoren, verkeer en een universiteit.

Voor een aanlegdag betekent dat iets anders dan bij de Cycladen. Op Santorini is het uitzicht de bestemming; hier ligt de bestemming vijf kilometer landinwaarts en heet Knossos, en de stad zelf is vooral het vertrekpunt daarheen.

Het maakt de haven ook minder afhankelijk van het seizoen dan de kleine eilanden. Waar Santorini in december nul reizen telt, komen er hier ook in de winter schepen langs.

Wat je bij Knossos ziet, en wat je er niet ziet

Knossos is het paleiscomplex van de Minoïsche beschaving en daarmee het oudste bouwwerk van deze omvang in Europa. Het is opgegraven vanaf 1900 door de Britse archeoloog Arthur Evans, en dat is precies waar het ingewikkeld wordt.

Evans heeft grote delen niet alleen blootgelegd maar ook herbouwd, in gewapend beton, met beschilderde zuilen en fresco's die hij op basis van fragmenten liet aanvullen. Wat je ziet is dus deels zijn interpretatie uit het begin van de twintigste eeuw, en daar is onder archeologen nooit overeenstemming over gekomen.

Dat maakt het bezoek niet minder de moeite waard, maar het verandert wel wat je ermee doet. De échte vondsten liggen namelijk niet op de opgraving maar in het Archeologisch Museum in de stad: de stierspringfresco's, de slangengodinnen en de schijf van Phaistos, waarvan het schrift tot op heden niet is ontcijferd.

Wie een hele dag heeft, doet er verstandig aan die twee te combineren en niet alleen naar Knossos te gaan. Het museum ligt in het centrum, op loopafstand van de haven.

Dit is ook een vertrekhaven

De 63 afvaarten hier zijn het tweede opvallende cijfer. Van alle reizen die Heraklion aandoen vertrekken er 158 uit Piraeus, maar Heraklion zelf staat met 63 op de tweede plaats, vóór Civitavecchia met 52.

De rederijen die hier vertrekken zijn TUI Cruises Mein Schiff en Fred Olsen Cruise Lines, met schepen als Mein Schiff 5 en Balmoral. Het aanbod valt uiteen in 6 tot 9 dagen (30), 10 tot 14 dagen (30) en 15 dagen of langer (3), en de goedkoopste afvaart begint bij €999 per persoon.

Dat TUI Cruises hier een schip laat vertrekken is voor een Nederlandse reiziger relevant, want dat betekent Duitstalig aan boord en een opzet die op de Duitse markt is gericht. Fred Olsen is Brits en vaart met kleinere, oudere schepen.

Kreta heeft een eigen luchthaven bij Heraklion met rechtstreekse verbindingen vanuit Nederland in het zomerseizoen, en de haven ligt op ongeveer een kwartier rijden. Dat maakt opstappen hier praktisch eenvoudiger dan het aantal afvaarten doet vermoeden.

Oktober is ook hier de drukste maand

De drukste maand is oktober met 104 reizen, gevolgd door september met 71 en augustus met 56. Januari telt er 10 en februari 9.

Dat is hetzelfde patroon als bij Rhodos, dat met 916 aanlopen eveneens in oktober piekt, en het heeft dezelfde oorzaak. Van de reizen hier duren er 265 langer dan veertien dagen tegen 123 van een week of korter, en dat zijn de lange rondreizen door de oostelijke Middellandse Zee die in het najaar varen.

De rederijen passen bij dat beeld: Princess heeft er 114, Costa 77 en TUI 71, maar daarna komen Oceania met 43 en Azamara met 30. Dat zijn kleinere schepen op langere routes, net als bij Rhodos.

De havens die het vaakst op dezelfde reizen staan zijn Athene (Piraeus), Rhodos, Limassol en Malta. Naast Rhodos met 266 zijn dat Kusadasi met 171, Malta met 167 en Istanbul met 159: het rijtje van de lange oostelijke route.

Vierhonderdvijftig jaar Venetië, en een belegering van eenentwintig jaar

De haven waar je aanlegt heeft een voorganger die er nog ligt. Het fort Koules bewaakt de ingang van de oude Venetiaanse haven, en de scheepswerven ernaast staan er ook nog.

Kreta was van 1204 tot 1669 Venetiaans, en de stad heette toen Candia. Dat eindigde met een van de langste belegeringen uit de geschiedenis: de Ottomanen lagen eenentwintig jaar voor de muren voordat de stad zich in 1669 overgaf. Die muren zijn er nog, en je kunt er bovenop lopen.

Op een van de bastions ligt het graf van Nikos Kazantzakis, de schrijver van Zorbas de Griek, met een grafschrift dat erop neerkomt dat hij nergens op hoopt, nergens bang voor is en vrij is.

In het centrum staan verder de Morosini-fontein met de leeuwen op het gelijknamige plein en de Sint-Titus-kerk. Wie de kant van het strand op wil: die liggen buiten de stad, en dat is dus een rit.

Welke ligplaats je krijgt staat op je reisbescheiden. Wij hebben de afstanden, tarieven en reistijden niet ter plaatse gecontroleerd.

Waar je op moet letten

• Dit is een stad, geen eilandplaatje. De bestemming ligt landinwaarts; reken op vervoer naar Knossos.
• Combineer Knossos met het museum. De opgraving is deels een reconstructie uit 1900; de echte vondsten liggen in het centrum.
• Hier vertrekt ook iets. 63 afvaarten vanaf €999, met TUI Cruises Duitstalig aan boord.
• Oktober is de drukste maand, net als bij Rhodos, en om dezelfde reden: dit ligt op de lange najaarsroutes.
• Ook in de winter aanbod, anders dan bij de kleine Cycladen die dan dichtgaan.