Cruises vanuit Fremantle

Eenenzestig reizen dragen Europa, en dat komt door een plaatsje verderop

Er komen 126 reizen langs in Fremantle en er vertrekken er 29. Achtenzestig van die honderdzestien dragen Europa als vaargebied.

Wij hebben dat helemaal uitgezocht, en de oorzaak is aan te wijzen. Op deze kust ligt Albany, een havenplaatsje tussen Adelaide en deze stad, en dat staat in het bestand onder de naam van het land Albanie.

Dat record draagt in het hele bestand eenenzestig reizen, en alle eenenzestig krijgen daardoor Europa mee. Alle eenenzestig komen ook hier langs.

Van de achtenzestig reizen hier met dat etiket zijn er dus eenenzestig zo te verklaren. De overige zeven zijn echte wereldreizen van honderd nachten of meer, die werkelijk in Gibraltar, Italie en Griekenland komen.

De keten is daarmee compleet: een Australisch havenplaatsje krijgt de naam van een Europees land, dat land ligt in Europa, en eenenzestig cruises langs de Australische westkust komen onder een Europees vaargebied te staan.

Voor jou betekent het dat je hier niet op vaargebied kunt filteren. Ga af op de vertrekhaven: dertig reizen beginnen in Sydney, achtentwintig hier, negen in Melbourne en acht in Singapore.

Een haven waar je zowel instapt als langskomt

Achtentwintig van de 126 reizen vertrekken hier en de rest komt langs. Dat maakt dit een van de weinige havens op deze kust waar allebei kan.

De rederijen die hier aanleggen zijn Princess Cruises, Seabourn, Azamara Cruises en Oceania Cruises, met daarachter Seabourn, Silversea, Crystal en Holland America. Negenenvijftig van de aanlopen komen van de grootste, ruim de helft.

De reizen zijn lang: tien duren zeventien nachten, zeven elf, vijf elk veertien en zestien. Er zijn ook vier reizen van vier nachten, en dat zijn de korte hops langs de kust.

De prijzen beginnen bij €390 en lopen op tot negenentachtigduizend vierhonderdnegenendertig; bij eenendertig reizen ontbreekt het bedrag.

Er wordt 9 maanden per jaar vertrokken, met januari en oktober als drukste maanden. In juli, augustus en november vertrekt er niets.

De havens die het vaakst met deze op dezelfde reis staan zijn Broome, Darwin, Cairns en Willis Island, Australië.

De stad die is opgeknapt voor een zeilrace

Deze havenstad ziet er anders uit dan de rest van Australie, en daar is een aanwijsbare reden voor.

In 1983 won Australie voor het eerst in honderddertig jaar de America's Cup van de Verenigde Staten. Daarmee moest het de volgende editie zelf organiseren, en die kwam in 1986 en 1987 hierheen.

De stad was op dat moment een vervallen havenplaats met leegstaande Victoriaanse pakhuizen. Voor die race is er in drie jaar tijd honderden miljoenen in gestoken, en de keuze viel op opknappen in plaats van slopen.

Daardoor staat er nu een van de best bewaarde negentiende-eeuwse havensteden van het zuidelijk halfrond: gietijzeren balkons, pakhuizen van kalksteen, en een hoofdstraat vol terrassen.

Australie verloor die cup overigens meteen weer. Wat er is overgebleven is de stad.

Je stapt hier midden in het centrum van boord. Dat is bij een grote Australische haven ongewoon, want in Sydney en Melbourne lig je verder weg.

Een gevangenis op de werelderfgoedlijst

Boven de stad staat een gevangenis van kalksteen die tussen 1851 en 1859 is gebouwd, en wel door de mensen die er daarna in werden opgesloten.

West-Australie had om arbeidskrachten gevraagd en kreeg daarom vanaf 1850 veroordeelden uit Groot-Brittannie gestuurd, ruim negenduizend in twintig jaar. Zij bouwden de wegen, de bruggen en dit gebouw.

Die gevangenis is tot 1991 in gebruik geweest, en dat is uitzonderlijk lang: er zaten tot het einde toe mannen in cellen zonder toilet, verwarmd met een emmer. Zij is gesloten na een opstand met brand in 1988.

Sinds 2010 staat zij op de werelderfgoedlijst, als een van elf Australische plekken die samen de veroordeeldengeschiedenis vertellen. Er zijn rondleidingen door de cellen en door de tunnels die de gevangenen onder het gebouw uithakten voor de watervoorziening.

Dat is een kwartier lopen vanaf de kade, bergop.

Het wrak dat voor Nederlandse bezoekers het meest te vertellen heeft

In het museum aan de haven staat iets wat in Nederland op elke school zou moeten hangen.

Het zijn de resten van de Batavia, een schip van de VOC dat in 1629 op weg naar Java op een rif voor deze kust liep. De opvarenden kwamen op een groepje eilandjes terecht, en wat daarna gebeurde is een van de zwartste bladzijden uit de Nederlandse zeevaartgeschiedenis.

Terwijl de schipper met een sloep naar Java voer om hulp te halen, greep een onderkoopman de macht over de achterblijvers. Hij liet in de weken daarna ongeveer honderdvijfentwintig mensen vermoorden, mannen, vrouwen en kinderen.

In het museum staat het achterschip weer opgebouwd, met de originele planken, en daarnaast een stenen poort die aan boord lag omdat hij bestemd was voor het kasteel in Batavia. Die is nooit aangekomen en staat nu hier.

Er liggen ook vondsten van drie andere Nederlandse schepen die op deze kust zijn vergaan. Dit is daarmee het belangrijkste museum over de VOC buiten Nederland.

Het staat aan de kade waar je aankomt. Wij hebben de openingstijden en tarieven niet ter plaatse gecontroleerd.

Wat er verder binnen bereik ligt

Op een half uur varen ligt een eiland zonder auto's waar een klein buideldier leeft dat verder vrijwel nergens voorkomt.

Dat dier heeft een gezicht dat er uitziet alsof het lacht, en dat heeft het de laatste tien jaar tot een van de meest gefotografeerde dieren ter wereld gemaakt. De naam van het eiland komt van een Nederlandse zeevaarder die die beesten in 1696 voor grote ratten aanzag.

De hoofdstad van deze deelstaat ligt op negentien kilometer, en daar rijdt elk kwartier een trein heen die er een half uur over doet. Dat is de goedkoopste en makkelijkste uitstap.

Op drie uur rijden ligt een wijnstreek die tot de betere van Australie hoort, met daarachter een kust met grotten en surfstranden. Dat is te ver voor een aanlegdag.

Neem in de zomer iets tegen de wind mee. Vrijwel elke middag steekt hier rond het middaguur een zeebries op die de temperatuur binnen een uur met tien graden laat zakken; die heeft een eigen naam en de hele stad rekent erop.

Waar je op moet letten

• Filter niet op vaargebied. Eenenzestig reizen staan hier onder Europa door een naamverwisseling.
• Je stapt in het centrum van boord. Je hebt hier geen excursie nodig.
• Het scheepvaartmuseum ligt aan de kade en heeft de Batavia staan.
• De trein naar Perth rijdt elk kwartier en doet er een half uur over.
• De zeebries komt rond het middaguur. Neem iets met mouwen mee.
• In juli, augustus en november vertrekt hier niets.