Cruises vanuit Fort de France

Hier ben je in de Europese Unie

Er komen 407 reizen langs in Fort-de-France en er vertrekken er 77. Martinique is een Frans departement, en anders dan de meeste eilanden in het gebied hoort het bij de Europese Unie. Dat geldt in de Caraïben verder alleen voor Guadeloupe en de Franse helft van Sint-Maarten.

Dat is geen formaliteit. Er wordt met euro's betaald, de Franse wetgeving geldt, en je Europese zorgverzekeringskaart werkt hier. Voor een Nederlandse reiziger is dit daarmee het eenvoudigste eiland van de hele Caraïben.

Vergelijk dat met Curaçao en Sint Maarten: die horen bij het Koninkrijk der Nederlanden maar niet bij de Europese Unie, met een eigen munt en eigen regels. Martinique zit precies andersom: verder weg van Nederland, maar juridisch dichterbij.

De havens die het vaakst op dezelfde reizen staan zijn St John's, Antigua, Bridgetown, St. Maarten en Kingstown. Pointe-à-Pitre op Guadeloupe is eveneens Frans; de rest is dat niet.

Bijna alles wat hier vertrekt is MSC

De rederijen die hier vertrekken zijn MSC Cruises en Ponant, met schepen als MSC Meraviglia, MSC World Europa, MSC Opera en Le Bougainville. MSC heeft er 180 van de 77 en Ponant 12; andere rederijen vertrekken hier niet.

Bij de aanlopen is dat beeld iets breder maar niet veel: MSC is goed voor 442 reizen, oftewel 58 procent, gevolgd door P&O met 78 en TUI met 43.

Dat betekent voor jou een meertalig schip met een Italiaans accent, en een publiek waarin Fransen ruim vertegenwoordigd zijn omdat MSC deze reizen ook op de Franse markt verkoopt. Wie een Amerikaanse cruise verwacht, komt hier iets anders tegen.

De goedkoopste afvaart begint bij €195 per persoon, en het aanbod valt uiteen in Tot 5 dagen (2), 6 tot 9 dagen (64), 10 tot 14 dagen (5) en 15 dagen of langer (6). Van de 77 afvaarten keren er 173 terug naar Fort-de-France.

Een winterhaven die nooit helemaal stilvalt

De drukste maand is januari met 30 afvaarten, gelijk met december. Van mei tot en met oktober liggen de aantallen rond de negen per maand.

Dat is een verschil van iets meer dan drie keer, en dat is voor een Caribische haven mild. Bridgetown telt 105 afvaarten in december tegen 4 in juni, en San Juan 111 in januari tegen 4 in juni.

De reden dat het hier doorloopt is dat MSC een schip in het gebied houdt dat ook in de zomermaanden vaart. Het orkaanseizoen loopt van juni tot november en Martinique ligt in de baan, maar het aanbod verdwijnt niet zoals elders.

Voor jou betekent dat: als je buiten het hoogseizoen wilt varen en toch de Kleine Antillen wilt zien, is dit een van de weinige havens waar dat kan.

De berg die in 1902 een stad wegvaagde

Ten noorden van de hoofdstad ligt de Montagne Pelée, en die heeft de geschiedenis van het eiland bepaald.

Op 8 mei 1902 barstte de vulkaan uit met een gloedwolk die in enkele minuten de stad Saint-Pierre verwoestte. Er kwamen naar schatting dertigduizend mensen om, vrijwel de hele bevolking. Het was een van de dodelijkste vulkaanuitbarstingen van de twintigste eeuw.

Saint-Pierre gold tot die dag als het culturele middelpunt van de Franse Caraïben. Wat er nu staat is een kleiner stadje gebouwd tussen de ruïnes, met muren van het oude theater en de gevangeniscel waarin een van de weinige overlevenden zat.

Sinds 2023 staan de vulkaan en de bergkammen van het noorden op de Werelderfgoedlijst van Unesco. Excursies gaan naar Saint-Pierre en naar de flanken; de top zelf is een stevige wandeling van meerdere uren en zelden onderdeel van een aanlegdag.

Rum die anders wordt gemaakt

Martinique maakt rhum agricole, en dat is geen marketingterm maar een wettelijk beschermde aanduiding.

Het verschil zit in de grondstof. Vrijwel alle rum ter wereld wordt gestookt uit melasse, het restproduct van de suikerproductie. Hier wordt hij gestookt uit verse suikerrietsap, dat binnen enkele uren na het oogsten moet worden verwerkt.

Martinique heeft daarvoor sinds 1996 een appellation d'origine contrôlée, hetzelfde soort keurmerk als bij Franse wijn, en het is de enige rum ter wereld met die status. Dat legt vast welk riet gebruikt mag worden, hoe er gestookt wordt en hoe lang er gerijpt moet worden.

De distilleerderijen zijn te bezoeken en dat is de vaste excursie op het eiland. Wie het proeft moet weten dat het anders smaakt dan de rum die je kent: grasachtiger en scherper, en de plaatselijke drank ti' punch bestaat uit weinig meer dan rum, limoen en rietsuiker.

Wat een dag hier verder oplevert

De cruisekade ligt bij Pointe Simon, aan de rand van het centrum, dus je loopt de stad in.

Fort-de-France zelf is een werkstad van ongeveer tachtigduizend inwoners. De bibliotheek Schoelcher is het opvallendste gebouw: hij is voor de wereldtentoonstelling van 1889 in Parijs gebouwd en daarna gedemonteerd en hier opnieuw opgebouwd.

Het fort waar de stad naar heet ligt aan de baai en is deels te bezoeken. In het park ernaast stond het standbeeld van Joséphine de Beauharnais, geboren op dit eiland en later keizerin van Frankrijk; dat beeld is meermalen onthoofd en uiteindelijk weggehaald, omdat zij in verband wordt gebracht met het herstel van de slavernij door Napoleon.

De stranden liggen in het zuiden, met Les Salines als het bekendste, op ongeveer een uur rijden. Welke ligplaats je krijgt staat op je reisbescheiden. Wij hebben de afstanden, tarieven en reistijden niet ter plaatse gecontroleerd.

Waar je op moet letten

• Dit is de Europese Unie. Euro's, Franse regels, en je zorgverzekeringskaart werkt.
• Vrijwel alles is MSC. 180 van de 77 afvaarten; meertalig met veel Franse medepassagiers.
• Ook in de zomer aanbod, anders dan in Bridgetown en San Juan waar het bijna stilvalt.
• Saint-Pierre is een ruïnestad. De uitbarsting van 1902 kostte dertigduizend levens.
• De rum is anders. Uit vers rietsap in plaats van melasse, met een eigen keurmerk.