Cruises naar Eden

De coordinaten wijzen naar North Carolina, vijftienduizend kilometer verderop

Er komen 80 reizen langs in Eden en er vertrekt er geen enkele. De plaatsbepaling die aan dit record hangt, ligt aan de andere kant van de wereld.

Er staat zesendertig graden noorderbreedte en tachtig graden westerlengte. Dat is het binnenland van North Carolina in de Verenigde Staten, waar werkelijk een stadje met deze naam ligt.

Wij hebben het nagerekend en het punt valt tot op nul meter samen met dat stadje. Deze plaats ligt echter op zevenendertig graden zuiderbreedte en honderdvijftig graden oosterlengte, aan de zuidoostkust van Australie, en dat is over de aardbol gerekend vijftienduizend zeshonderddrieenveertig kilometer verderop.

Daarmee is dit de op twee na grootste afwijking die wij in dit hele bestand zijn tegengekomen, na Broome in West-Australie en Little Bay op Montserrat. Anders dan bij die twee is de oorzaak hier wel hard aan te wijzen: er bestaat een gelijknamige plaats en de verkeerde is gekozen.

Er ligt in dit bestand geen enkele andere haven binnen tweehonderd kilometer van dat punt, wat ook logisch is: het ligt ver van elke kust.

Wij zetten dat cijfer niet zelf recht, want dan zouden wij gegevens verzinnen die de leverancier niet heeft aangeleverd. Wat wij doen is melden dat het niet klopt, zodat je weet dat alles wat op afstand wordt berekend hier niet werkt.

De orka's die met de walvisvaarders samenwerkten

In de baai voor deze plaats heeft zich tussen ongeveer 1840 en 1930 iets afgespeeld waarvan er geen tweede voorbeeld bestaat.

Hier zat een groep walvisvaarders die vanaf het strand werkte, met roeisloepen. In dezelfde baai leefde een groep orka's, en die twee zijn gaan samenwerken.

Het ging zo. De orka's dreven trekkende bultruggen de baai in en hielden ze daar vast. Vervolgens zwom er een naar het strand, sloeg met zijn staart op het water voor de huizen en wachtte tot de mannen hun sloepen te water lieten.

De mannen harpoeneerden de walvis en lieten het karkas een dag of twee aan een boei liggen. De orka's aten dan de tong en de lippen, en daarna werd de rest binnengehaald. Dat werd de wet van de tong genoemd.

De bekendste van die orka's is in 1930 dood aangespoeld, met tanden die tot op het tandvlees waren afgesleten van het trekken aan de touwen. Zijn skelet staat in het museum in de plaats, en het is de reden dat de meeste bezoekers daar naar binnen gaan.

De inheemse bevolking van deze kust kende die samenwerking al voordat de Europeanen kwamen, en er zijn aanwijzingen dat de orka's het gedrag van hen hebben overgenomen. Toen de walvisvangst wegviel, verdween de groep.

Korte reizen en een lage instapprijs

Er staan hier reizen van drie, vier, vijf en zes nachten, en dat is voor deze kant van de wereld ongewoon.

De prijzen beginnen daardoor op driehonderdtweeenzestig euro, en dat is het op een na laagste bedrag dat wij op een havenpagina zijn tegengekomen. De bovenkant ligt op negenendertigduizend negentien euro en bij twaalf van de eenentachtig reizen ontbreekt het bedrag.

Die korte reizen komen uit Sydney, dat op achtendertig van de eenentachtig reizen de vertrekhaven is; Auckland volgt met eenentwintig. Deze plaats ligt ongeveer halverwege tussen Sydney en Melbourne en is daarmee de logische eerste of laatste stop.

De langere reizen zijn er ook: elf duren elf nachten, zeven veertien en zeven zestien. De rederijen zijn Princess Cruises, Azamara Cruises, Norwegian Cruise Line en Silversea Cruises, met drieentwintig aanlopen van de grootste.

Er wordt 7 maanden per jaar aangelegd. januari telt tweeentwintig aanlopen, december negentien en februari vijftien. Van mei tot en met september komt hier niets, en dat is de zuidelijke winter.

De diepste natuurlijke haven van deze kust

Dat er hier schepen komen heeft alles te maken met de vorm van de baai.

Deze inham is diep, breed en aan drie kanten beschut, en zij geldt als de diepste natuurlijke haven op het vasteland van dit werelddeel. Daarom zat hier de walvisvangst, daarom zit hier nog een vissersvloot, en daarom kan een cruiseschip hier gewoon afmeren.

De kade is in 2019 verlengd zodat de grotere schepen aan de wal kunnen liggen. Voor die tijd moest je met sloepen, en dat viel bij deining regelmatig uit.

Het plaatsje zelf telt ongeveer drieduizend inwoners en ligt op een landtong boven de haven. Je loopt in tien minuten van de kade naar het centrum, en dat is in een half uur bekeken.

Wat er verder ligt is kust. Aan weerszijden strekt zich een reeks baaien uit met wit zand en helder water, en die staan bekend als de saffierkust naar de kleur van de zee.

De rode kliffen en het dorp dat nooit is afgebouwd

Ten zuiden van de baai ligt een nationaal park met een kustformatie die je hier niet verwacht.

Daar staan kliffen van roodoranje en okergeel gesteente die door regen zijn uitgesleten tot rijen torens en ribbels, boven een strand van bleek zand. Het contrast tussen dat gesteente, het witte zand en de zee is de reden dat er iedereen naartoe gaat.

In datzelfde park staat een stenen toren uit 1847, gebouwd door een Schotse speculant die hier een eigen stad wilde stichten met een eigen haven, een eigen kerk en een eigen vloot. Hij liet die toren als vuurtoren neerzetten, maar de overheid weigerde hem in gebruik te nemen.

Zijn onderneming is binnen enkele jaren failliet gegaan en hij is later in de Stille Oceaan verdwenen. Wat er van zijn stad staat is de toren, een herberg en een kerk, en verder bos.

In de zomer van 2019 en 2020 hebben zware bosbranden deze streek getroffen. Deze plaats is toen wekenlang toevluchtsoord geweest voor mensen uit het achterland, en op de weg landinwaarts is de schade nog te zien.

Op ongeveer een half uur rijden naar het noorden ligt een badplaats met een oesterkwekerij in de riviermonding. Wij hebben de afstanden, rijtijden, openingstijden en tarieven niet ter plaatse gecontroleerd.

Waar je op moet letten

• De coordinaten in het bestand kloppen niet; die wijzen naar North Carolina.
• Er staan reizen van drie tot zes nachten vanaf ongeveer driehonderdvijftig euro.
• Er vertrekt hier niets. Achtendertig reizen beginnen in Sydney.
• Het schip meert aan de kade. Sinds 2019 hoef je niet meer met een sloep.
• Van mei tot en met september komt hier niets.
• Het plaatsje is klein; wat je komt zien ligt in het park ten zuiden ervan.