Cruises naar Alotau

Vijfentwintig van de drieenzestig aanlopen vallen in januari

Er komen 58 reizen langs in Alotau en er vertrekt er geen enkele. Er wordt hier elf maanden per jaar aangelegd, maar dat getal geeft een vertekend beeld.

Januari telt vijfentwintig aanlopen. De overige tien maanden delen samen achtendertig, met maart op zeven, februari op zes en december op vijf; augustus staat op nul.

Veertig procent van het hele jaar valt dus in een maand. Dat is niet het weer: januari zit hier midden in het natte seizoen, met kans op tropische stormen.

Het is de Australische schoolvakantie. Twaalf reizen beginnen in Sydney, zes in Brisbane, vijf in Darwin en drie in Cairns, en dat zijn de vertrekhavens waar de zomervakantie het aanbod bepaalt.

Wat dat voor jou betekent: buiten januari is het aanbod hier dun, met twee tot zeven reizen per maand. Wil je keuze, dan is dat de maand.

De reizen zijn lang. Er zitten veertien verschillende lengtes in van negen tot zesentwintig nachten, met vier reizen van zestien nachten als grootste groep; dit is geen bestemming waar je even naartoe gaat.

Achttien reizen dragen Europa

Bij achttien van de drieenzestig reizen staat Europa als vaargebied. Dit is Papoea-Nieuw-Guinea, ongeveer zo ver van Europa als een plaats kan liggen.

De overige tags zijn beter: de Stille Oceaan bij alle drieenzestig, Australie en Nieuw-Zeeland bij negenenveertig en Fiji bij eenenveertig, en die kloppen alle drie. Zeven reizen beginnen in Lautoka op Fiji en vier in Papeete.

Ook Noord-Amerika bij vijfentwintig en Hawaii bij veertien zijn te verdedigen, want vijf reizen beginnen in Los Angeles en dat zijn oversteken over de Stille Oceaan die onderweg Hawai aandoen.

Ga hier dus af op de vertrekhaven en niet op het vaargebied. De prijzen lopen van vijftienhonderdzevenenzestig euro tot negenentachtigduizend vierhonderdnegenendertig, en bij negentien van de drieenzestig reizen ontbreekt het bedrag.

Er leggen acht rederijen aan en dat zijn vrijwel allemaal partijen met kleinere schepen. De grootste staat op twaalf aanlopen.

Dat is voor deze plaats geen toeval. De kade hier is bescheiden en het achterland is niet op grote aantallen ingericht.

De eerste nederlaag van het Japanse leger te land

De baai waar dit stadje aan ligt, is in 1942 het toneel geweest van een gevecht dat in de geschiedenis van de Tweede Wereldoorlog een keerpunt is genoemd.

Japanse mariniers zijn er eind augustus geland om de vliegvelden te veroveren die de geallieerden er net hadden aangelegd. Er volgden bijna twee weken van gevechten in het moeras en de regen.

Begin september hebben de Japanners zich teruggetrokken en zijn zij per schip geevacueerd. Dat was de eerste keer in de oorlog in de Stille Oceaan dat een Japanse landing op land werd afgeslagen.

Waarom dat er zo toe deed, is later goed samengevat door een Britse veldmaarschalk: tot dat moment gold het Japanse leger als onverslaanbaar, en dit heeft laten zien dat het dat niet was. Dat gaf de troepen in Birma en elders moed.

De gevechten zijn zwaar geweest en er zijn aan beide zijden gruweldaden gepleegd. Er staat aan de baai een gedenkteken met de namen van de gevallenen en een klein museum.

In het water liggen wrakken van schepen en vliegtuigen uit die tijd, en een deel daarvan ligt ondiep genoeg om te bekijken. Duiken hier gaat vaak over die wrakken.

De ruilkring die de antropologie heeft gevormd

Deze provincie bestaat uit ongeveer zeshonderd eilanden, en tussen een aantal daarvan bestaat een gebruik dat in elk studieboek antropologie staat.

Het gaat om een ruilsysteem waarbij twee soorten sieraden in tegengestelde richting rond een kring van eilanden reizen. Halskettingen van rode schelp gaan met de klok mee en armbanden van witte schelp gaan tegen de klok in.

Die voorwerpen worden niet gedragen en zij zijn niet te koop. Zij worden ontvangen, een tijd gehouden en dan doorgegeven, en het aanzien van een man hangt af van welke stukken door zijn handen zijn gegaan en aan wie hij ze heeft gegeven.

Een Poolse onderzoeker heeft dat tussen 1915 en 1918 op deze eilanden beschreven, nadat hij er bij het uitbreken van de oorlog als vijandelijk onderdaan was gestrand en niet weg kon. Hij ging bij de mensen wonen, leerde de taal en bleef jaren.

Dat werd de manier waarop antropologie sindsdien wordt bedreven: niet vanaf de veranda met een tolk, maar door mee te leven. Het veldwerk waarop dat vak is gebouwd, is hier gedaan.

Dat ruilen bestaat nog. Het is geen opvoering voor bezoekers en het is ook niet iets wat je zomaar te zien krijgt.

Wat er aan wal is

Het stadje zelf is klein, ongeveer vijftienduizend inwoners, en het is pas in 1968 provinciehoofdstad geworden.

Er is een markt aan het water waar groente, vis en betelnoot worden verkocht, en er zijn een paar winkels en een kerk. Meer is er niet, en dat is eerlijk gezegd het punt niet.

Waar het hier om gaat is de baai en wat eromheen ligt. Het water is helder en er zitten riffen vlak onder de kust; dit gebied geldt onder duikers als een van de betere ter wereld en er wordt zowel op riffen als op wrakken gedoken.

In november wordt er een festival gehouden waarbij beschilderde uitleggerkano's met tientallen roeiers tegen elkaar varen, met trommels erbij. Dat is het grootste evenement van de provincie en het valt buiten het drukke januari.

Dit land heeft meer dan achthonderd levende talen, meer dan enig ander land ter wereld, en in deze provincie alleen al worden er tientallen gesproken. De omgangstaal onderling is een creooltaal.

Kleed je bedekt, vraag voordat je mensen fotografeert en reken erop dat er buiten het stadje weinig voorzieningen zijn. De havens die het vaakst met deze op dezelfde reis staan zijn Cairns, Sydney, Australië, Brisbane en Lautoka. Wij hebben de afstanden, vaartijden, openingstijden en tarieven niet ter plaatse gecontroleerd.

Waar je op moet letten

• Veertig procent van de aanlopen valt in januari. Daarbuiten is het aanbod dun.
• Filter niet op vaargebied. Achttien reizen staan onder Europa.
• Dit is een lange reis. Van negen tot zesentwintig nachten, geen weekje weg.
• Het stadje is klein. Het gaat om de baai, het rif en de geschiedenis.
• Neem contant geld mee. Pinnen is buiten het centrum niet vanzelfsprekend.
• Vraag voordat je fotografeert. Dat wordt hier op prijs gesteld.