Cruises vanuit Basel

Het andere uiteinde van de Rijn

Vanuit Basel vertrekken 655 cruises, en dat zijn er vrijwel allemaal een: de Rijnreis. De havens die het vaakst op dezelfde reizen staan zijn Amsterdam, Strasbourg, Breisach en Keulen, en dat rijtje verraadt precies wat hier vaart. Basel ligt aan het bovenste bevaarbare punt van de Rijn; Amsterdam aan het onderste.

Dat betekent dat de meeste reizen die hier vertrekken dezelfde route varen als die vanuit Amsterdam, maar dan de andere kant op. Stroomafwaarts in plaats van stroomopwaarts, en dat scheelt iets: met de stroom mee ga je sneller, dus een reis van Basel naar Amsterdam duurt vaak een dag korter dan andersom, of hij heeft meer tijd in de havens.

Het aanbod is volledig riviercruise: 637 van de vertrekken. De rederijen zijn AmaWaterways, Emerald Cruises, Scenic River Cruises en Celebrity Cruises, met schepen als AmaLucia, AmaSiena, AmaStella en AmaVenita.

Je kunt er met de trein komen

Dit is het praktische punt dat bij vrijwel geen enkele andere buitenlandse vertrekhaven geldt, en het staat nergens.

Basel ligt aan de internationale spoorlijn en is vanuit Nederland met de trein bereikbaar, met een overstap onderweg. Dat is een reis van een dag, geen vlucht, geen luchthaventransfer en geen bagagelimiet. Wie een riviercruise boekt en niet wil vliegen, heeft hier een reële optie die bij Boedapest of Porto niet bestaat.

Het maakt de rekensom ook anders. De goedkoopste afvaart in ons aanbod begint bij €1.249 per persoon, en dat is meer dan een week Middellandse Zee kost. Maar tegenover die prijs staat dat de reis ernaartoe eenvoudiger en vaak goedkoper is dan twee vluchten, en dat er bij riviercruises doorgaans meer in de prijs zit dan bij een zeecruise. Kijk per reis wat dat is, want het verschilt per rederij.

Waarom het hier duurder is dan op zee

Een riviercruise kost per nacht meer dan een zeecruise, en dat verbaast mensen. Drie dingen verklaren het.

De schepen zijn klein. Op de Rijn passen ze door de sluizen en onder de bruggen, en dat betekent ongeveer honderdvijftig passagiers in plaats van vierduizend. Alle vaste kosten worden over die honderdvijftig verdeeld.

Er zijn geen zeedagen. Een zeecruise verdient een deel van zijn geld terug aan boord, met drankenpakketten, casino en winkels op dagen dat er niets anders te doen is. Op een rivierschip ligt het schip elke dag in een stad en is iedereen aan wal.

En de bemanning is per passagier groter. Dat merk je aan de bediening, en het zit in de prijs.

Wat dat betekent voor je vergelijking: leg een riviercruise niet naast een zeecruise op de prijs, maar op wat voor vakantie het is. Elke dag een stad zonder te hoeven pakken, of een schip met een waterpark.

De route stroomafwaarts

De klassieke reis is Basel naar Amsterdam in ongeveer een week, met Breisach, Straatsburg, Rüdesheim, Koblenz en Keulen onderweg. Het aanbod valt uiteen in Tot 5 dagen (1), 6 tot 9 dagen (524), 10 tot 14 dagen (104) en 15 dagen of langer (26), en dat laat zien hoe eenvormig dit is: het overgrote deel is de week.

Het mooiste stuk is het Rijndal tussen Rüdesheim en Koblenz, met de burchten op de heuvels en de Loreley. Dat is een halve dag varen en het is de reden waarom de reis in die richting is opgezet zoals hij is.

Voor wie langer wil: er zijn reizen die doorvaren naar de Moezel, of die Basel als scharnierpunt gebruiken voor een langere route door Zwitserland en Frankrijk.

Wanneer je vaart, en de kerstmarkten

De drukste maand is december. Het seizoen loopt van het voorjaar tot in het najaar, maar er is een tweede piek die veel mensen niet verwachten: december.

Dat zijn de kerstmarktcruises. In een paar weken tijd vaart een groot deel van de vloot dezelfde route langs de Duitse en Franse steden waar de markten staan, en dat is een wezenlijk andere reis dan in de zomer. Kortere dagen, koudere kades, en steden die er anders uitzien. Sommige mensen vinden het de mooiste tijd om te varen, anderen missen het licht.

Januari en februari zijn vrijwel leeg: dan ligt de vloot stil of vaart hij elders. Wie in die maanden wil, moet iets anders zoeken.

Het najaar heeft nog een eigen reden: dan wordt er langs de Rijn geoogst, en de excursies gaan over wijn.

Basel als aanloophaven

Naast de vertrekken doen 1.470 reizen Basel aan, en dat zijn vrijwel allemaal reizen die hier hun keerpunt hebben: de route Amsterdam naar Basel en terug.

Basel zelf is een stad op het drielandenpunt van Zwitserland, Duitsland en Frankrijk, met een oude binnenstad aan de Rijn en een reeks musea. Het is geen doorsnee havenstad en het loont om er een dag voor of na de reis te blijven, zeker als je toch met de trein komt.

Waar je op moet letten

• De richting. Basel naar Amsterdam is stroomafwaarts en vaak sneller; andersom kost meer vaartijd. Kijk welke kant je reis op gaat.
• De trein. Vanuit Nederland is Basel zonder vliegtuig bereikbaar. Dat scheelt meer dan alleen geld.
• Zwitserland zit niet in de EU. Je paspoort of identiteitskaart moet mee, ook al reis je met de trein.
• De hutkeuze. Op een rivierschip heeft het onderste dek ramen die hoog in de wand zitten. Op een reis waar het landschap de hoofdzaak is, telt dat zwaarder dan op zee.
• December is een eigen seizoen. Kerstmarkten, kortere dagen, andere reis. Januari en februari zijn hier vrijwel leeg.