Cruises naar Takamatsu

Op een half uur varen ligt een eiland dat helemaal museum is

Er komen 75 reizen langs in Takamatsu en er vertrekt er geen enkele. De bekendste bestemming vanaf deze kade ligt niet aan land maar in zee.

Voor deze kust ligt een eiland van acht vierkante kilometer met ongeveer drieduizend inwoners dat sinds de jaren negentig stelselmatig in een kunstwerk is veranderd. Er staan drie musea van dezelfde Japanse architect, verspreid over het eiland en grotendeels onder de grond.

Het bekendste daarvan is helemaal in de heuvel gebouwd, zonder ramen naar buiten, met licht dat via schachten binnenvalt. Er hangen vijf waterlelieschilderijen van Monet in een zaal van wit marmeren blokjes waar je op kousenvoeten binnengaat.

Op de pier staat een gele pompoen met zwarte stippen van een Japanse kunstenares, en dat is inmiddels het beeld waarmee deze streek wordt geadverteerd. Er zijn ook leegstaande huizen in het dorp die door kunstenaars zijn ingericht.

Dat het daar staat is geen toeval maar het gevolg van een plan. Dit eiland en de buren waren door leegloop en zware industrie in verval geraakt, en een uitgeverij heeft er vanaf 1989 met de gemeente kunst neergezet om er weer leven in te krijgen.

De veerboot doet er ongeveer een half uur over en vertrekt vanaf de haven naast de cruisekade. Reken op een halve tot hele dag, en boek de musea vooraf; op sommige moet je tegenwoordig reserveren.

De provincie met de meeste noedelwinkels van Japan

Deze streek is in Japan om iets anders bekend, en dat is voor een bezoeker minstens zo aardig.

Het is de kleinste prefectuur van het land en zij eet meer udon dan enige andere. Er zijn hier ongeveer zeshonderd udonzaken op een bevolking van iets minder dan een miljoen, en de gemiddelde inwoner eet er meer dan honderd kommen per jaar van.

Dat gaat verder dan een streekgerecht. Er zijn zaken waar je zelf je noedels afweegt en kookt, er rijden taxi's die je langs een reeks winkels brengen, en er is een school waar je leert deegkneden met je voeten.

De noedels zijn dik, vierkant van doorsnede en stevig van beet, en zij worden vaak koud gegeten met een dipsaus. Een kom kost in een gewone zaak minder dan drie euro.

De reden dat het hier is ontstaan is praktisch: deze streek ligt in de regenschaduw en er valt weinig regen, wat slecht is voor rijst en goed voor tarwe. Er is bovendien zout uit zee en er zijn sardines voor de bouillon.

Wie hier een dag heeft en niets anders doet dan drie udonzaken bezoeken, heeft de streek beter gezien dan met een bus.

Een kasteel met zeewater in de gracht

Aan de haven, op vijf minuten lopen van de kade, ligt een kasteelterrein dat iets heeft wat maar op enkele plaatsen in Japan voorkomt.

De gracht staat in open verbinding met de zee en loopt mee met het getij. Er zwemmen zeebrasems in en die kun je voeren; er ligt een bootje waarmee je een rondje door de gracht kunt maken.

Er zijn in heel Japan drie kastelen met zeewatergrachten en dit is er een van. Het is gebouwd in 1590 en het was van een heer die vanaf de zee kon worden bevoorraad en die zijn schepen tot in de burcht kon laten varen.

De hoofdtoren staat er niet meer; die is in 1884 afgebroken. Wat er wel staat zijn twee torens, een poort en het paviljoen dat de heer als ontvangstruimte gebruikte.

Verder in de stad ligt een tuin van vijfenzeventig hectare die tot de mooiste van Japan wordt gerekend en waar ruim honderd jaar aan is gebouwd. Er staan ongeveer veertienhonderd pijnbomen in die met de hand in vorm worden gehouden.

Die tuin is opgezet als wandeltuin met zes vijvers en dertien heuvels, en het uitgangspunt is dat het beeld bij elke stap verandert. Er is een theehuis waar je met uitzicht op de vijver een kom groene thee kunt drinken.

De vaargebieden kloppen

Bij zeventien van de vijfenvijftig reizen staat China als vaargebied, en dat is voor een Japanse haven de moeite van het natrekken waard.

Wij hebben het nageteld: alle zeventien doen werkelijk een haven aan op het Chinese vasteland, in Hongkong of in Macau. Dat is dezelfde uitkomst als bij Kaohsiung, Ko Kood, Coron en Kota Kinabalu.

De overige tags horen bij de lange reizen: vijf onder Noord-Amerika, vier onder Alaska, twee onder de Stille Oceaan. Er staan vier reizen van eenenveertig nachten in de lijst en die verklaren dat.

Tweeentwintig reizen beginnen in Tokio en veertien in Osaka. Tweeentwintig duren tien nachten en dat is verreweg de grootste groep.

Er wordt 8 maanden per jaar aangelegd, met september en oktober op elf en maart op tien. In juni, juli, november, december en januari komt hier niets.

De prijzen lopen van vijfendertighonderdnegenenzeventig euro tot vierentwintigduizend driehonderdachtenzestig, en bij dertien van de vijfenvijftig reizen ontbreekt het bedrag. Zesendertig van de vijfenvijftig aanlopen komen van een enkele rederij met kleine schepen.

Het eiland waar het schip aanlegt

Deze stad ligt op het kleinste van de vier hoofdeilanden van Japan, en dat is een eiland dat de meeste bezoekers overslaan.

Het is bekend om een pelgrimsroute van achtentachtig tempels die in een lus van ruim twaalfhonderd kilometer om het hele eiland loopt. Wie die te voet doet is ongeveer zes weken onderweg, en er lopen er nog steeds duizenden per jaar, herkenbaar aan witte kleding en een strohoed.

Op een uur rijden staat een heiligdom dat via vierhonderdvijfentachtig treden wordt bereikt, of achthonderdvijfentwintig als je helemaal naar boven gaat. Dat is een van de bekendste bedevaartplaatsen van het land en het gaat over de zee en de zeevaart.

Deze binnenzee tussen de eilanden is bezaaid met ongeveer drieduizend eilandjes en zij is vlak en beschut. Vanaf de kade zie je ze liggen.

Vanaf een plateau boven de stad kijk je erop uit, en daar is in 1185 een veldslag geleverd tussen twee clans die het einde van een tijdperk inluidde. Er staat een museum.

De havens die het vaakst met deze op dezelfde reis staan zijn Hiroshima, Japan, Busan, Zuid-Korea, Nagasaki, Japan en Kagoshima, Japan. Wij hebben de afstanden, vaartijden, openingstijden en tarieven niet ter plaatse gecontroleerd.

Waar je op moet letten

• Het kunsteiland ligt op een half uur varen. Boek de musea vooraf.
• Eet udon. Zeshonderd zaken op een miljoen inwoners.
• Het kasteel ligt op vijf minuten lopen en heeft zeewater in de gracht.
• De China-tag klopt. Alle zeventien reizen doen werkelijk China aan.
• In juni, juli en van november tot januari komt hier niets.
• De tuin kost anderhalf uur en is een van de mooiste van Japan.