Cruises naar Willemstad, Kinderdijk

Twee dorpen in een naam, en er hangen geen coordinaten aan

Er komen 57 reizen langs in Willemstad, Kinderdijk en er vertrekt er geen enkele. De naam van dit record noemt twee plaatsen, en dat zijn er ook twee.

De eerste is een vestingstadje in Noord-Brabant aan het Hollands Diep. De tweede is het molengebied in de Alblasserwaard, en die twee liggen vijfentwintig komma vier kilometer uit elkaar.

Waar dit record precies over gaat, valt uit het bestand niet af te leiden, en er is geen coordinaat om het uit te maken: aan dit record hangt helemaal geen plaatsbepaling. Het lengte- en breedteveld zijn leeg.

Wij hebben nagekeken hoe vaak dat voorkomt. Er staan in dit bestand honderdvijfenvijftig actieve havenrecords zonder coordinaten waar wel reizen aan hangen, en samen dragen die tienduizend negenhonderdvijfentwintig aanlopen.

Daar zitten grote bij: een Noorse haven met twaalfhonderdzevenenveertig aanlopen, een tweede met duizend eenenzeventig, en Arrecife op Lanzarote met achthonderdeenenveertig. Die zijn dus geen van alle op een kaart te zetten.

De slug van deze pagina bevat bovendien een tikfout in de tweede naam. Dat is geen gevolg van iets aan onze kant; wij nemen de schrijfwijze over zoals zij is aangeleverd.

Kinderdijk staat er ook los in, met negenenzeventig reizen

Naast dit record staat het molengebied nog een keer in het bestand, onder zijn eigen naam en met de juiste coordinaten.

Dat record telt negenenzeventig aanlopen tegen zestig hier, en de overlap is nul: er is geen enkele reis die op allebei staat.

De verdeling loopt precies langs de rederij, net zoals wij dat bij Braubach aan de Rijn hebben gezien. Vijfenzeventig van de negenenzeventig reizen onder de losse naam komen van een Amerikaanse riviercruiseonderneming, en tweeenveertig van de zestig hier van een Duitse.

De ene schrijft dus alleen het molengebied op en de andere schrijft beide plaatsen in een veld. Dat is voor het schip vermoedelijk hetzelfde stuk vaarwater, en voor het zoekveld twee verschillende havens.

Zoek dus op beide namen. Wie alleen op deze pagina kijkt, ziet negenenzeventig reizen niet die er ook zijn.

Er staan verder nog drie records met de naam van dit vestingstadje in het bestand, en die liggen alle drie op Curacao; het grootste daarvan telt negenhonderdtweeenzestig aanlopen. Let op dat je niet in het Caribisch gebied terechtkomt.

Wat er te zien is, als het de molens zijn

In de Alblasserwaard staan negentien windmolens uit ongeveer 1740 op een rij langs twee weteringen, en dat is het grootste aaneengesloten molengebied ter wereld.

Zij zijn gebouwd omdat de polder te diep was gezakt om het water met een enkele trap uit te malen. Er is toen een stelsel bedacht waarbij molens het water in stappen omhoog brengen, van de polder naar een boezem en van daar naar de rivier.

Die molens hebben tot in de twintigste eeuw gewerkt en er wonen nog steeds mensen in. Twee ervan zijn als museum ingericht, met de woonruimte onder de kap zoals een molenaarsgezin die gebruikte.

Wat het gebied bijzonder maakt is niet de aanblik alleen maar wat eronder ligt: dit is de plek waar te zien is hoe Nederland droog is gehouden voordat er stoom was. Er staat een gemaal uit 1868 naast dat het overnam.

De naam van het gebied gaat volgens de overlevering terug op de watersnood van 1421, waarbij een wieg met een kind en een kat komen aandrijven; de kat zou de wieg door zijn heen en weer lopen in evenwicht hebben gehouden. Dat is een legende, en de vloed is echt: die heeft ook de Biesbosch gevormd.

Het gebied is te voet en per fiets te doen langs een pad van enkele kilometers, en er vaart een boot tussen de molens door.

En als het het vestingstadje is

Vijfentwintig kilometer zuidwestelijker ligt een stadje van ongeveer drieduizend inwoners dat in 1583 als vesting is aangelegd.

Het is een zevenpuntige ster met bolwerken en grachten, ontworpen in opdracht van Willem van Oranje, en het was het eerste Nederlandse stadje dat volgens dat stelsel is gebouwd. Die vorm ligt er nog volledig.

Aan het plein staat een achthoekige kerk uit 1607, met een koepel. Dat is de eerste kerk in Nederland die als protestantse kerk is gebouwd en niet uit een katholieke kerk is overgenomen, en de vorm is daarop gemaakt: rond, zonder koor, met de kansel in het midden.

Er staat ook een jachthuis dat door Maurits is gebouwd en dat later stadhuis is geweest. Het geheel is klein en in een uur rond te lopen, over de wal.

Er wordt 10 maanden per jaar aangelegd, met oktober op tien als drukste. Vijftig van de negenenvijftig reizen duren zeven nachten.

Zevenentwintig reizen beginnen in Duisburg, dertien in Keulen en acht in Dusseldorf. Dat is hetzelfde beeld als bij Gorinchem: Nederlandse rivierstadjes op reizen die in Duitsland worden verkocht.

Een schone pagina, met lage prijzen

Bij alle negenenvijftig reizen staat precies een vaargebied, Europa, en dat klopt.

Dat is op deze pagina's zeldzaam. Wij hebben eerder nageteld dat van de zevenhonderdnegenenzestig havens met minstens zestig aanlopen er achtenvijftig precies een vaargebied dragen.

De prijzen lopen van zeshonderdachtenzestig euro tot zesenveertighonderdzeventig, en bij vier van de negenenvijftig reizen ontbreekt het bedrag. Dat is een dekking van drieennegentig procent en een lage instap.

Die combinatie zie je op deze Nederlandse rivierpagina's vaker: een Duitse markt, korte reizen en scherpe prijzen. Op Gorinchem begon het bij driehonderdvierentachtig euro.

De havens die het vaakst met deze op dezelfde reis staan zijn Antwerpen, Gent, Amsterdam en Rotterdam. Wij hebben de afstanden, vaartijden, openingstijden en tarieven niet ter plaatse gecontroleerd.

Vraag bij het boeken na welke van de twee plaatsen op het programma staat, of allebei. Dat staat in dit bestand niet.

Waar je op moet letten

• Dit record noemt twee plaatsen die vijfentwintig kilometer uit elkaar liggen.
• Er hangen geen coordinaten aan, dus op de kaart is het niet te plaatsen.
• Zoek ook op de losse naam van het molengebied. Daar staan negenenzeventig andere reizen.
• Verwar het niet met Curacao. Die naam staat er ook drie keer in.
• Het vaargebied klopt hier. Er staat alleen Europa bij.
• Vraag na wat er op het programma staat; dat blijkt niet uit de gegevens.