Cruises naar Hubbard Glacier

Een muur van ijs van tien kilometer breed

Er komen 392 reizen langs bij de Hubbard Glacier en er vertrekt er geen enkele. Dit is geen aanlegplaats maar een gletsjerfront, en het schip vaart er naartoe en blijft liggen.

Wat je ziet is een wand van ijs die over ongeveer tien kilometer breedte in zee eindigt en er tot honderd meter boven het water uit steekt. Daaronder zit nog eens twee- tot driehonderd meter onder de waterlijn.

De gletsjer zelf is honderdtwintig kilometer lang en begint op de flanken van het Saint Eliasgebergte in Canada. Het ijs dat je aan het front ziet afbreken is naar schatting vierhonderd jaar geleden als sneeuw gevallen.

Het schip draait er langzaam voor rond, meestal een uur of langer, zodat iedereen aan beide kanten van het dek kan kijken. Hoe dichtbij het komt hangt af van hoeveel ijs er in het water drijft.

Dat laatste bepaalt of het bezoek doorgaat. Bij te veel drijfijs of slecht zicht draait de kapitein eerder om, en dan valt het hoogtepunt van de reis weg.

Waarom het ijs met een knal breekt

Om het front af en toe breken stukken af, en het geluid daarvan komt later aan dan het beeld.

Dat afbreken heet kalven en het gaat er heftig aan toe: er komen blokken los ter grootte van een gebouw, die met een klap in het water vallen en een golf veroorzaken. Van een afstand van een kilometer hoor je die klap ruim drie seconden na de val.

Het gebeurt doordat de gletsjer voortdurend naar voren wordt geduwd terwijl het front in zee smelt en wordt ondermijnd. Bij deze gletsjer schuift het ijs ongeveer vijftien centimeter per dag naar voren.

Blijf achter de reling en verwacht geen voorspelbaarheid: het kan een half uur stil zijn en dan drie keer achter elkaar gebeuren. Wie een foto wil, kijkt naar de plekken waar het ijs blauw en verticaal gescheurd is.

Dat blauw is trouwens geen kleurstof. IJs dat onder druk is samengeperst heeft alle luchtbelletjes verloren, en dan slikt het de rode kant van het licht en weerkaatst het de blauwe.

Een gletsjer die juist groeit

Dit is het punt dat deze plek van vrijwel elke andere gletsjer onderscheidt.

De meeste gletsjers ter wereld trekken zich terug. Deze niet: hij rukt sinds het begin van de metingen langzaam op, en dat doet hij al ruim een eeuw.

De verklaring zit in de omvang van het voedingsgebied. Er valt op het hooggebergte erachter zoveel sneeuw dat er meer bijkomt dan er aan het front verdwijnt; bij deze gletsjer wint de aanvoer het nog van het smelten.

Dat heeft twee keer tot iets bijzonders geleid. In 1986 en opnieuw in 2002 schoof het front zover op dat het de ingang van een zijfjord afsloot, waardoor daarachter een meer ontstond dat tientallen meters steeg.

Beide keren brak die ijsdam door, en het water stroomde er in enkele uren uit; de tweede keer gold dat als een van de grootste plotselinge waterlozingen die ooit is waargenomen. Dat het front groeit, betekent overigens niet dat het klimaat hier niet verandert; het betekent dat deze ene gletsjer er anders op reageert.

Wat er verder rondom is

De baai waarin je ligt heet Disenchantment Bay, en die naam komt van een teleurstelling.

Een Spaanse expeditie voer hier in 1792 naar binnen in de hoop de doorvaart naar de Atlantische Oceaan te vinden, de Noordwestelijke Doorvaart waar toen al eeuwen naar werd gezocht. Ze stuitten op ijs en een gesloten baai.

Rondom liggen bergen die tot boven de vierduizend meter komen, met de Mount Saint Elias als hoogste op vijfduizend vierhonderd meter. Dat is de op een na hoogste top van de Verenigde Staten, en hij staat vlak bij zee, wat het hoogteverschil ongewoon groot maakt.

In het water liggen zeehonden op ijsschotsen, en er komen bultruggen en soms orka's. Zeeotters drijven op hun rug tussen het drijfijs.

Er is geen kade, geen dorp en geen mogelijkheid om aan land te gaan. Wij hebben de vaarschema's en omstandigheden niet ter plaatse gecontroleerd.

Vijf maanden, en dan is het voorbij

Augustus telt 90 reizen, juni 86 en juli 83. In februari komt hier niets langs en in maart 1.

Dat is de Alaskakalender: van mei tot september wordt er gevaren en daarbuiten niet. In die maanden is het hier vijf tot vijftien graden, en aan het ijsfront koelt het merkbaar af doordat de gletsjer zijn eigen wind maakt.

Neem dus meer kleding mee dan de temperatuur op het dek doet vermoeden. Er staat vrijwel altijd een koude val die van het ijs af komt.

227 van de 392 reizen duren zes tot negen dagen; dat is de standaardweek. Ze vertrekken uit Vancouver (190) en Whittier (119).

De havens die het vaakst op dezelfde reizen staan zijn Vancouver, Juneau, Ketchikan en Skagway, met Ketchikan op 335 en Juneau op 326.

Waar je op moet letten

• Je gaat hier niet van boord. Het schip draait rond voor het front.
• Bij te veel drijfijs kan het vervallen; dat beslist de kapitein.
• Neem warme kleding mee; het ijs maakt zijn eigen kou.
• Het geluid komt later dan het beeld; kijk, dan hoor je.
• Alleen van mei tot september.